[By-leyl-i Lal]

İCRA MAHKEMESİNİN ZAMANAŞIMINI KENDİLİĞİNDEN GÖZETİP GÖZETMEYECEĞİ HAKKINDA

YARGITAY 12. Hukuk Dairesi
ESAS: 2014/2298
KARAR: 2014/4169

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki alacaklı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

Alacaklı tarafından borçlu hakkında genel haciz yolu ile ilamsız icra takibine başlandığı, örnek 7 numaralı ödeme emrinin tebliği üzerine borçlunun icra dairesine yaptığı başvuruda, yetki itirazında bulunduğu, icra takibinin mükerrer olduğunu ve takibin dayanağı senetlerin ödeme emri ekinde gönderilmediğini ileri sürdüğü, ayrıca, alacaklıya borcu bulunmadığını bildirerek borca itiraz ettiği, alacaklının borçlunun itirazı ile duran takibin devamını sağlamak amacıyla itirazın kaldırılması isteğiyle yaptığı başvuru üzerine mahkemece, alacaklının, 06.08.2013 havale tarihli dilekçesindeki ''takip dayanağı 31 adet bononun zamanaşımına uğradığı ve taraflar arasında 09.03.2007 tarihli protokolün düzenlendiğine'' yönelik beyanları hükme esas alınmak suretiyle, takip konusu bonoların zamanaşımına uğradığından bahisle İİK.'nun 68. maddesinde sayılan belgelerden olmadığı ve 09.03.2007 tarihli protokol kapsamında senet bedellerinin tahsil edilip edilmeyeceğinin yargılamaya muhtaç olduğu gerekçesiyle, itirazın kaldırılması isteğinin reddine karar verildiği anlaşılmaktadır.

İİK.'nun 63. maddesi uyarınca, borçlu, itirazında bildirdiği sebeplerle bağlı olup; alacaklının dayandığı senet metninden anlaşılanlar dışında, itiraz sebeplerini değiştiremez ve genişletemez. Buna göre; itirazında sebep bildirmiş olan borçlu, itirazın kaldırılması duruşmasında, bildirdiği sebepler dışında kalan ve fakat alacaklının dayandığı senet metninden anlaşılabilen borca itiraz sebeplerini ileri sürebilir. Zamanaşımı def'i de, senet metninden anlaşılan itiraz sebepleri arasındadır. Öte yandan, mahkeme de, borçlu tarafından öne sürülen, itiraz sebepleri ile bağlı olup; borçlunun bildirmediği itiraz sebeplerini re'sen dikkate alamaz.

Bu durumda, borçlu, İİK.'nun 62. maddesine uygun olarak icra dairesine verdiği itiraz dilekçesinde, ''takip dayanağı bonoların zamanaşımına uğradığı ve taraflar arasında 09.03.2007 tarihli protokolün düzenlendiği'' yönünde herhangi bir iddia ileri sürmediğine ve İİK.'nun 63. maddesi uyarınca, itirazın kaldırılması isteminin yargılaması sırasında da zamanaşımı def'inde bulunmadığına göre; icra mahkemesinin, bu hususları, re'sen gözönüne alması mümkün değildir.

Kaldı ki, borçlunun yukarıda değinilen konularda bir itirazı ve savunması bulunmamakla beraber, alacaklının da, itirazın kaldırılması isteğinin reddine dayanak yapılan beyanlarının, alacaklı aleyhine delil teşkil etmeyeceği kuşkusuzdur.

Somut olayda, takip dayanağı bonoların, tanzim tarihleri itibariyle yürürlükte bulunan 6762 Sayılı TTK.'nun 688.maddesinde öngörülen unsurları taşıdıkları ve dolayısıyla kambiyo senedi vasfında oldukları görülmektedir. Bu itibarla, takip konusu senetlerin, İİK.'nun 68/1. maddesinde sayılan borç ikrarını içeren belgeler niteliğinde bulundukları anlaşılmaktadır.

O halde, mahkemece, borçlunun itirazının kaldırılmasına karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirmeyle, yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsizdir.

SONUÇ : Alacaklının temyiz itirazlarının kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK'nun 366 ve HUMK'nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), peşin alınan harcın istek halinde iadesine, ilamın tebliğinden itibaren 10 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 17/02/2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.