[Arb. Özgür Koca]

Yargıtay'dan Hayat Kurtaran Emsal Karar: Taahhütnamede "Baro Pulu" Hatası Tazyik Hapsini İptal Ettirdi!

İcra takiplerinde alacaklıların tahsilatı hızlandırmak için en çok başvurduğu yöntemlerden biri olan "ödeme taahhüdü", borçlular için hapis cezası riski taşıyan son derece hassas bir hukuki işlemdir. Ancak Yargıtay 12. Hukuk Dairesi'nin 16.12.2025 tarihli bu çarpıcı emsal kararı, taahhütnamelerin geçerlilik şartlarını bir kez daha hatırlatmış ve icra dosyasında fiilen bulunmayan bir masrafın (baro pulu) taahhüde eklenmesinin borçluyu tazyik hapsinden kurtaracağını hüküm altına almıştır.

Hukukçular, icra memurları ve vatandaşlar tarafından sıkça aranan "taahhüdü ihlal beraat kararları", "taahhütnamede baro pulu geçersizliği" ve "İİK 340 beraat sebepleri" gibi konulara ışık tutan bu emsal kararın detaylı analizini aşağıda bulabilirsiniz.


🔍 Karar Künyesi ve Yargılama Süreci

• Yargı Mercii: Yargıtay 12. Hukuk Dairesi
  
• Esas / Karar No: 2025/8691 E. , 2025/8270 K.
  
• Karar Tarihi: 16.12.2025 (Oy Birliğiyle)
  
• İlgili Suç: Borçlunun Ödeme Şartını İhlali (Taahhüdü İhlal)
  
• İlgili Kanun: 2004 Sayılı İcra ve İflas Kanunu (İİK) Madde 340
  
• Kanun Yararına Bozma İsteyen: Adalet Bakanlığı
  

💡 İİK Madde 340 Kapsamında Taahhüdün Geçerlilik Şartları Nelerdir?
Bir borçlunun ödeme taahhüdünü ihlal etmesi (halk arasındaki tabiriyle taahhüdü bozması) nedeniyle 3 aya kadar tazyik hapsi ile cezalandırılabilmesi için, alınan taahhütnamenin hukuken kusursuz olması gerekir. Yargıtay'ın yerleşik içtihatlarına göre geçerli bir taahhüdün olmazsa olmaz şartı "Belirlilik (Muayyenlik)" ilkesidir.

Buna göre taahhüt tutanağında;

• Asıl alacak miktarı,
• İşlemiş ve (taahhüt tarihine kadar) işleyecek faiz miktarı,
• İcra vekalet ücreti,
• İcra harç ve giderleri (masrafları)

kalem kalem, hiçbir şüpheye mahal bırakmayacak şekilde ve matematiksel olarak doğru hesaplanarak gösterilmelidir. Borçlu, neye ve tam olarak ne kadar imza attığını bilmelidir.


⚖️ Yargıtay'ın İptal Gerekçesi: Hayali "Baro Pulu" Masrafı Taahhüdü Çökertti!
Somut olayda, Tokat İcra Ceza Mahkemesi borçlu sanık hakkında 3 aya kadar tazyik hapsi vermiş, Tokat 2. Asliye Ceza Mahkemesi de borçlunun bu karara yaptığı itirazı reddetmiştir. Ancak Adalet Bakanlığı, dosyada çok kritik bir hukuki hata tespit ederek "Kanun Yararına Bozma" yoluna gitmiştir.

Yargıtay 12. Hukuk Dairesi dosyayı incelediğinde şu vahim tabloyu ortaya koymuştur:

İcra dosyasında gerçekte bir "icra gideri" olmadığı halde, 10.09.2020 tarihinde alınan taahhütnamede "baro pulu ücreti" icra gideri olarak borca eklenmiştir.

Bu durum, borçlunun taahhüdüne esas olan toplam borç miktarının yanlış ve usulsüz hesaplandığını gösterir. İcra dosyasında yasal olarak belgelenmemiş veya tahakkuk etmemiş bir masrafın (baro pulunun) borçluya yükletilmesi, taahhüdün hukuki geçerliliğini tamamen ortadan kaldırmıştır.


🎯 Kararın Sonuçları ve Hukukçulara Altın Tavsiyeler
Bu kanun yararına bozma kararı neticesinde;

• Hapis Cezası Kaldırıldı: Taahhüdü ihlal suçunun yasal unsurları oluşmadığı için borçlu sanığın BERAATİNE karar verilmiş, infaz edilmekte olan tazyik hapsi varsa derhal salıverilmesine hükmedilmiştir.
  
• Vekalet Ücreti Alacaklıya Yüklendi: Kendisini avukatla temsil ettiren borçlu sanık lehine hesaplanan 3.600,00 TL dilekçe yazım ücretinin (vekalet ücretinin) şikayetçi alacaklıdan tahsiline karar verilmiştir.
  

Özet Notu / Tavsiye: İcra dairelerinde taahhüt alınırken dosya hesabının (kapak hesabının) kusursuz yapılması hayati önem taşır. Alacaklı vekilleri, dosyada harcı yatırılmamış, makbuzu bulunmayan veya fiilen yapılmamış hiçbir masrafı (baro pulu, tebligat avansı vs.) taahhüt hesabına katmamalıdır. Aksi halde aylar süren ceza yargılaması beraatle sonuçlanacağı gibi, alacaklı taraf karşı vekalet ücreti ödemek zorunda kalacaktır.


📜 YARGITAY KARARININ TAM METNİ

Yargıtay 12. Hukuk Dairesi 2025/8691 E. 2025/8270 K.

"İçtihat Metni"


Borçlunun ödeme şartının ihlali suçundan sanık ...'un, 2004 sayılı İcra ve İflâs Kanunu'nun 340/1. maddesi gereğince 3 aya kadar tazyik hapsi ile cezalandırılmasına dair Tokat İcra Ceza Mahkemesinin 30.04.2024 tarihli ve 2024/1 Esas, 2024/49 sayılı kararına karşı yapılan itirazın reddine ilişkin mercii Tokat 2. Asliye Ceza Mahkemesinin 28.05.2024 tarihli ve 2024/73 değişik iş sayılı kararı aleyhine Adalet Bakanlığının 31.10.2025 gün ve 94660652-105-60-17790-2024-KYB sayılı kanun yararına bozma istemini içeren yazısı ekindeki dava dosyası Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 10.11.2025 gün ve KYB-2025/126446 sayılı ihbarnamesi ile Dairemize gönderilmekle okundu.
Anılan ihbarnamede;

Dosya kapsamına göre, 2004 sayılı Kanun'un 340. maddesi gereğince taahhüdü ihlal suçunun oluşması için taahhüt tutanağında toplam borç miktarının, işleyen ve işleyecek faizin, vekalet ücreti, icra harç ve giderlerinin birlikte belirlenerek borçlunun taahhüdüne esas olan miktarın açıkça gösterilmesi gerekmesi karşısında, 10.09.2020 tarihinde alınan taahhütnamede, icra gideri olmadığı halde baro pulu ücretinin gider olarak gösterildiği, bu nedenle borçlu tarafından verilen taahhüdün geçerli olmadığı anlaşılmakla, sanığın üzerine atılı suçun unsurlarının oluşmaması nedeniyle itirazın kabulüne karar verilmesi gerektiği gözetilmeden, yazılı şekilde reddine karar verilmesinde isabet görülmediği gerekçesiyle 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 309. maddesi uyarınca anılan kararın kanun yararına bozulması isteminde bulunulmakla gereği görüşülüp düşünüldü;

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma istemine dayanan ihbarname içeriği yerinde görüldüğünden,Tokat 2. Asliye Ceza Mahkemesinin 28.05.2024 tarihli ve 2024/73 değişik iş sayılı kararının CMK'nın 309/4-d. maddesi uyarınca BOZULMASINA, sanık hakkında borçlunun ödeme şartını ihlâli eyleminden dolayı hükmolunan tazyik hapsinin kaldırılmasına, bu eylemle ilgili olarak sanık hakkında verilen tazyik hapsi infaz edilmekte ise derhal salıverilmesine,

5271 sayılı Kanun'un 309 uncu maddesinin dördüncü fıkrasının (d) bendi uyarınca bozma nedeninin cezanın kaldırılmasını gerektirdiği belirlendiğinden,

"Sanık ...'un, üzerine atılı borçlunun ödeme şartını ihlâl suçunun yasal unsurlarının oluşmaması nedeniyle CMK'nın 223/2-a maddesi gereğince BERAATİNE,"

"Karar tarihindeki Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi dikkate alınarak hesaplanan 3.600,00 TL dilekçe yazım ücretinin kendisini vekil ile temsil ettiren sanık lehine şikayetçiden tahsiliyle sanığa verilmesine,"

"Yargılama giderinin müşteki üzerinde bırakılmasına,"

Dosyanın mahalline gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 16.12.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.