[Arb. Özgür Koca]

Medeni Kanunun 202. Maddesi uyarınca, eşler arasında edinilmiş mal sistemi asıldır. Taraflar aksi bir anlaşma yapmadığı müddetçe 1 Ocak 2002 tarihinden itibaren evlilik içinde edinilen mallar için yeni Medeni Kanun geçerlidir. 1 ocak 2002 den sonra edinilen mallar istisnalar baki olmak üzere paylaşıma girdi ve bu tarihten önceki mallar kimin üzerine kayıtlı ise onun üzerinde kalmıştır. Bu mallar artık kişisel mal, 1 ocak 2002'den sonra evlilik içinde sahip olunan mallar genel olarak edinilmiş mal olacaktır.

Madde 202 - Eşler arasında edinilmiş mallara katılma rejiminin uygulanması asıldır.

Eşler, mal rejimi sözleşmesiyle kanunda belirlenen diğer rejimlerden birini kabul edebilirler.

Eşlerin diğer rejimleride seçmeleri mümkündür. Ancak bir rejim seçmemişler ise kanunun kabul ettiği rejim EDİNİLMİŞ MALLARA KATILMA rejimidir.

Diğer rejimler ise MAL AYRILIĞI (242-243) PAYLAŞMALI MAL AYRILĞI (244-255) MAL ORTAKLIĞI (256-281)

Üçüncü kişilere karşı sorumluluk açısından

Mal ayrılığı rejimi için Madde 246. " Eşlerden her biri, kendi borçlarından bütün malvarlığı ile sorumludur"

Mal ortaklığı rejimi için Madde 268 ve 269

C - ÜÇÜNCÜ KİŞİLERE KARŞI SORUMLULUK

I. ORTAKLIK BORÇLARI

Madde 268 - Eşlerden her biri, aşağıdaki borçlardan kişisel malları ve ortaklık mallarıyla sorumludur:

1. Evlilik birliğini temsil veya ortaklık mallarını yönetme yetkisine dayanarak yapılan borçlardan,

2. Ortaklık mallarını veya ortaklık mallarına giren gelirleri kullanarak bir meslek veya sanatın icra edilmesi nedeniyle yapılan borçlardan,

3. Diğer eş için de kişisel sorumluluk doğuran borçlardan,

4. Kişisel mal yanında ortaklık mallarının da sorumlu olacağı hususunda eşlerin üçüncü kişilerle anlaşarak yaptığı borçlardan.

II. KİŞİSEL BORÇLAR

Madde 269 - Her eş, diğer bütün borçlardan kendi kişisel mallarıyla ve ortaklık mallarının değerinin yarısı kadarıyla sorumlu tutulur.

Ortaklığın zenginleşmesinden kaynaklanan istemler saklıdır.

Edinilmiş mal rejimini düzenleyen maddeler 218-241 arası maddelerdir.

Üçüncü kişilere karşı sorumluluk başlıklı madde ise 224. madde olup madde metni aşağıdaki gibidir

Eşlerden her biri kendi borçlarından bütün malvarlığı ile sorumludur

Buna göre üçüncü kişilere karşı sorumluluk açısından borçlu olmayan eşin sorumluluğu seçtikleri mal rejimine göre tespit edilecektir.

Edinilmiş mallara katılma rejiminin en temel özelliği evlilik devam ettiği müddetçe mal ayrımı uygulanmaktadır. Evlilik, boşanma veya ölüm ile bittiğinde mallar ayrılmaktadır. Bu noktada evlilik devam ederken diğer eşin borçları nedeni ile haciz gelmesine imkan yoktur. Boşanma ya da ölüm halinde, eşlerin edinilmiş malları ve müşterek mülkiyetteki edinilmiş mallar tasfiyeye tabi tutulur.

Her eş kendi kişisel malını ve edinilmiş mallarını yasal sınırlar içinde yönetme, bunlardan yararlanma ve tasarrufta bulunma hakkına sahiptir. Bunun istisnası aile konutudur. Mal rejimi ve kimin üzerinde kayıtlı olursa olsun aile konutunun devri, rehin, intifa hakkının verilmesi ve hatta kira kontratının feshi diğer eşin muvafakatine bağlıdır.

Eşlerden birisi diğerinin rızası olmaksızın müşterek mülkiyetteki mal üzerinde tasarruf edemez. Daha önce müşterek malı istediği gibi tasarruf edebilirdi. Yasa değişikliği sonrası tasfiye anında diğer eşin müşterek mülkiyetteki malı alma hakkı mevcut olduğundan, ortak kullanımdadır. Bu nedenle eşler beraber tasarruf etmek zorundadır.

Edinilmiş mal rejiminde her eş kendi malını yönetir. Malların ayrımı, boşanma ya da ölüm halinde gerçekleşir.

Alıntıdır "Av.Tayfun Eyilik'in yorumundan"