[Özgür KOCA]

Özel yetkilerin ilgiliye sorulması ve onayının alınmasından sonra vekaletnameye yazılması gerekir.

Vekile özel yetki verilmesi gerektiren haller Türk Borçlar Kanunu sayılanlarla sınırlı değildir. Hukuk Muhakemeleri Kanunu, Avukatlık Kanunu , Anayasa mahkemesinin Kuruluşuna dair Kanun ve İİK. da bu konuda açık hükümler mevcuttur.  Bunlar:



Adın korunması davası açmaya,

Adın değiştirilmesi davası açmaya,

Alacağın temliki - Alacağın devri sözleşmesi yapmaya,

Anayasa Mahkemesinde dava açmaya,

Babalık davası açmaya,

Bağışı iptal davası açmaya,

Başkasını tevkil ve azil etme

Boşanma davası açmaya,

Davadan feragat etmeye,

Davayı kabul etmeye,

Evlenmenin iptali davası açmaya,

Evlenme yoluyla soy bağının kurulmasına itiraz davası açmaya,

Evlat edinme davası açmaya,

Evlatlık ilişkisinin kaldırılması davası açmaya,

Hakeme başvurmak,

Hakim aleyhine tazminat davası açmaya

Hakimin reddi davası açmaya,

İbra etmeye,

İflas davası açmaya,

İflasın ertelenmesi davası açmak

İş akdini fesih etmeye,

Kambiyo taahhüdünde bulunmak,

Kayyum davası açmaya,

Kazai rüşt talebinde bulunmaya, dava açmaya,Kefil olmak,

Kısıtlama davası açmaya,

Kira akdini tapuya şerh etmeye

Konkordato davası açmaya,

Mirası kabul davası açmaya,

Mirası ret davası açmaya,

Nafaka davası açmaya,

Soyadının değiştirilmesi davası açmaya,

Soy bağının reddi davası açmaya,

Sulh olmaya

Şahsiyet haklarına tecavüzün men'ini davası açmaya,

Şahsa bağlı haklara ilişkin dava açmaya,

Tahkim talebinde bulunma,

Tanıma davası açmaya,

Tanımanın iptali davası açmaya,

Tapuda işlemler, sözleşmeler yapmaya,

Taşınmaz satmaya

Taşınmaz almaya

Taşınmazı bir hak ile sınırlandırmaya

Temyizden feragat etmeye,

Velayet davası açmaya,

Vesayet davası açmaya,

Yemin kabul veya redde



Genel ve özel yetkiler konusunda önemli bir Yargıtay kararı

T.C.

Yargıtay

3. Hukuk Dairesi

E: 2002/414

K: 2002/1200

T: 4.2.2002



· GENEL VEKALETNAME İLE MUTAD İŞLERİN YAPILMASI

· ÖNEMLİ İŞLERDE ÖZEL YETKİ VERİLMESİ

· YETKİSİZ MÜMESSİL


ÖZET: Doktrinde Genel vekaletname ile ancak mutat işlerin yapılacağı, önemli işlerin yapılması için özel yetki verilmesi gerektiği görüşü hakimdir. Temsil yetkisi olmadan başkası adına hukuksal işlem yapan kimseye yetkisiz mümessil denir. Yetkisiz mümessilin yaptığı tahliye taahhüdü temsil olunanı bağlamaz. Bu hususlar üzerinde durulmadan tahliye taahhütnamesini geçerli sayarak buna ilişkin icra takibine vaki itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesi doğru değildir.

(818. s. BK. m. 388/3 ,38, 39)


HMK. nun 74.maddesi ve Adalet Bakanlığı Hukuk İşleri Genel Müd.nün yazısı nedeniyle, ahzu kabz yetkisinin avukat vekaletnamesine yazılmasına gerek yoktur. İstenirse yazılabilir.

İlgili, ahzu kabz (Ahz kelimesinin Hukuk Terimleri Sözlüğünde karşılığı almak'tır. Kabz kelimesinin karşılığı ise; elde tutma, edinme'dir.) yetkisini açıkca vermek istemiyorsa: vekaletnamenin içeriğine " avukatıma/avukatlarıma ahzu kabz yetkisini vermiyorum." şeklinde olumsuz yetki yazılmalıdır.

Avukat vekaletnamesine, ilgili tarafından eklenecek olan banka şubelerinden para tahsil etme yetkisi ile Hukuk Muhakemeleri Kanununun 74. maddesinin içeriğine eklenmeyen, mülga HUKM.nun 63.maddesinde bahsi geçen ahzu kabz yetkisi karıştırılmamalıdır.

Eğer avukat vekaletnamesine,  ilgili tarafından banka şubelerinden, kendisine ait hesaplardan para tahsil etme yetkisi verilmek isteniyorsa, bu yetkinin bankalardan para çekme yetkisi gibi bir başlık altında yazılması gerekir.

Ayrıca, böyle bir yetkiyi içeren vekaletnameye mutlaka ilgilinin kimlik  fotokopisinin eklenmesi gerekir. Kimliksiz bir vekaletname ile, banka avukata para ödemeyebilir.

"Vekilin hükmolunan şeyi alabilmesi için vekaletnamesinde özel bir ahzu kabz yetkisinin bulunması gerekir. Vekil, bu ahzu kabz yetkisine dayanarak, hükmolunan şeyi ilamların icrası yoluyla icra dairesi aracılığı ile tahsil edebileceği gibi, icra dairesi dışında da tahsil edip borçluya makbuz verebilir. Dava için verilen genel vekaletteki ahzukabz yetkisi, vekili müvekkilin davayla ilişkisi olmayan alacaklarını tahsil ve bankadaki hesabından para çekme hususunda yetkili kılmaz." Yargıtay Hukuk Genel Kurulu E. 2001/11-662 K. 2001/697 T. 10.10.2001

Davaya vekalette özel yetki verilmesini gerektiren haller :

Hukuk Muhakemeleri Kanunu MADDE 74 -  Açıkça yetki verilmemiş ise vekil; sulh olamaz, hakimi reddedemez, davanın tamamını ıslah edemez, yemin teklif edemez, yemini kabul, iade veya reddedemez, başkasını tevkil edemez, haczi kaldıramaz, müvekkilinin iflasını isteyemez, tahkim ve hakem sözleşmesi yapamaz, konkordato veya sermaye şirketleri ve kooperatiflerin uzlaşma yoluyla yeniden yapılandırılması teklifinde bulunamaz ve bunlara muvafakat veremez, alternatif uyuşmazlık çözüm yollarına başvuramaz, davadan veya kanun yollarından feragat edemez, karşı tarafı ibra ve davasını kabul edemez, yargılamanın iadesi yoluna gidemez, hakimlerin fiilleri sebebiyle Devlet aleyhine tazminat davası açamaz, hangileri hakkında yetki verildiği açıklanmadıkça kişiye sıkı sıkıya bağlı haklarla ilgili davaları açamaz ve takip edemez.

Duruşmadan vareste tutulma yolunda talepte bulunmaya ve gıyapta cereyan edecek duruşmalara katılmaya dair yetkilerin vekaletnamede açıkça belirtilmesi. 1973/32 sayılı genelge

Bu vekaletnamedeki yetkilerin bir kısmı veya tamamı ile başkalarını da vekil tayin etmeye,  tayin ettiği vekil veya vekilleri dilediği zaman azil etmeye,

Noterliğe müracaat ederek mirasçılık (veraset) belgesi talebinde bulunmaya, talep formunu imzalamaya, mirasçılık belgesini almaya,

Dilediği noterlik dairesinden, bu işlemden dilediği kadar tasdikli örnek almaya,

Eşlerden birinin aile konutu ile ilgili kira sözleşmesinin feshedilmesine, aile konutunun devredilmesine veya aile konutu üzerindeki hakların sınırlandırılmasına ilişkin rızası



Ancak yukarıda belirtilen işlemlerin yapılabilmesi için vekaletnameye yazılması, ilgili tarafından yetki verilmesi gerekir.



İlgili, iradesini serbestçe ve kendi isteğine uygun olarak beyan etmelidir.

Beyanın tam ve eksiksiz olarak yazılması gereklidir. Yapılan işlemin niteliğine göre gerekli soruların sorularak, işlemin sonucu hakkında ilgiliye açıklama yapılması gereklidir.

Vekaletin kapsamı, yapılacak işin niteliğine göre tespit edilir. Ancak vekil özel yetkilendirilmedikçe, bazı işlemleri yapamaz.

Vekillerin adli sicil kaydı çıkarabilmeleri için vekaletnamelerde bu yetkinin verildiğinin belirtilmesi gerektiği hak.  2007/112 sayılı genel yazı ve 2009/98 sayılı genel yazı

Satış yetkili vekaletname ile satış vaadi sözleşmesi yapılabilir. Y.13. HD. 23.12.1991 T.7818 E.11668 K.

Ahzu-kabza yetkili olmanın, ibraname verme yetkisini kapsamayacağı hak. YHGK. 23.12.1992 T. 2-659 E. 768 K.

Evlat edinme işlemi noterde düzenlenmiş özel yetkili vekaletname ile yapılabilir.

Vekaletnamedeki sahibi bulunduğum taşınmazları dilediği bedel ve koşullarla satmaya ibaresi, satışa konu taşınmazın varsa öncelikle intikalini ve iştirakının feshini, basit yazım hataları ile belgelenmesi halinde isim yanlışlıklarını yine yanlışlık varsa kaydının düzeltilmesini, kamulaştırılmasını, satış ve kanuni ipotek tesisini ve kanuni ipoteğin terkinini kapsar. Yani satış için verilen ana yetkinin gerçekleştirilebilmesine yönelik olarak yapılması zorunlu olan tüm işlemleri kapsar.

Yine vekaletnamedeki satış, bağış, ipotek vb. yetkiler bu yetki öncesi yapılabilen Kadastro işlemlerini de kapsar. (Örneğin: satılacak yerin aplikasyonu, çapının verilmesi vb.) Vekaletnamede ;"sahibi bulunduğum taşınmaz malları satmaya " ibaresi vekalet verenin vekalet verdiği tarih itibariyle adına kayıtlı olan tüm taşınmazları ile vekalet veriliş tarihinde tescilsiz edinilmiş taşınmazı varsa (Hükmen kazanılmış ama tescil edilmemiş taşınmaz, murisin ölümü ile tescilsiz kazanılmış miras payı vb.) bu payları da kapsar. Çünkü mahkeme kararının kesinleşmesi ile karar lehtarı, ölüm olayının gerçekleşmesi ile birlikte ölenin mirasçıları taşınmazlar adlarına tescil edilmese bile hukuken bu taşınmazların sahibidirler.

Vekaletnamede; adıma kayıtlı olan taşınmazları satmaya ibaresi vekaletin veriliş tarihinden sonra edinilen taşınmazları kapsamaz. Bu nedenle her somut olayda vekaletin veriliş tarihi ile gayrimenkulün edinim tarihi arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi gerekir. Vekaletnamede aksine hüküm yoksa satış yetkisi tescili ve bedeli almayı da içerir.

Vekaletname ile yapılan ipotek işleminde asıl olan vekalet verenin kendisi için alacağı borç/kredi için taşınmazın ipoteğe konu edilmesidir. Müvekkil kendisi dışında 3.bir kişinin (gerçek veya tüzel kişi olabilir ) borcunun teminatı olarak vekalet vermiş ise, vekalet içeriğinde bu durumun özellikle belirtilmesi gerekir.

Dava, TMK'nın 301.maddesi kapsamında babalığın tespiti davası olup, davacılar tarafından davayı açıp takip eden Av. ...'a verilen vekaletname genel nitelikte olup babalık davası için özel yetki içermediği anlaşılmıştır.

Babalık davası, şahsa sıkı sıkıya bağlı bir hakkın kullanımı niteliğindedir.Yargıtay 8. Hukuk Dairesi Esas No: 2017/6576 Karar No: 2017/17673

"İşe iade davası sonucunda feshin geçersizliğine karar verilmesini izleyen aşamada özel yetkisi olmayan işveren avukatına ihbar yapılarak tekrar işe başlatılma istenemez. Davacı, boşta geçen süre ücreti ile sekiz aylık ücreti tutarında tazminata ödetilmesine karar verilmesini istemiştir." Yargıtay 9. Hukuk Dairesi Esas No: 2005/27660 Karar No: 2006/07386 Tarih: 27.03.2006

Dava, TMK'nın 301.maddesi kapsamında babalığın tespiti davası olup, davacılar tarafından davayı açıp takip eden Av. ...'a verilen vekaletname genel nitelikte olup babalık davası için özel yetki içermediği anlaşılmıştır.

Babalık davası, şahsa sıkı sıkıya bağlı bir hakkın kullanımı niteliğindedir.Yargıtay 8. Hukuk Dairesi Esas No: 2017/6576 Karar No: 2017/17673

Kişiye sıkı sıkıya bağlı haklardan olan isim değişikliği davasının vekil aracılığı ile açılabilmesi için vekile verilen vekaletnamede özel yetki olması gerektiği halde, genel vekaletname ile açılmış davada, avukata dava konusu işle ilgili özel yetkiyi içeren vekaletnamesini ibraz etmesi için belli bir süre tanınması, bu süre içerisinde vekil vekaletnamesini getirmediği ya da asil bir dilekçe ile veya bizzat duruşmaya gelerek özel yetkisi bulunmayan vekilin açmış olduğu davaya ve yapılan işlere icazet verdiğini bildirmediği takdirde davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi gerekirken, bundan zühul ile davaya bakılıp esas hakkında hüküm kurulması usul ve yasaya aykırıdır. Yargıtay  18.Hukuk Dairesi  Esas No ; 2010/11236  Karar No : 2010/15315 Karar Tarihi:30.11.2010

[nihatkaradas]

saygıdeğer müdürüm haciz kaldırmayı yazmamışsın. en önemlilerindendir.