[Arb. Özgür Koca]

T.C.

YARGITAY

9. HUKUK DAİRESİ

Esas No: 2013/15658

Karar No: 2014/3208

Karar Tarihi: 4.2.2014

• FESHİN SON ÇARE OLMASI İLKESİ ( Fesihten Sonra İşe Danışman Kadrosunda Alınan Kişilerin Askerlik Nedeniyle İş Akdine Son Verilmiş İşçiler Olduğu - İşe Başvurup Başvurmayacağı Belirsiz Olan İşçilerin İşe Alınmasının Boş Kadro Bulunduğunu Gösterdiği/Geçersiz Fesih )

• İŞE İADE DAVASI ( Davacının Proje Yönetici Olarak Çalıştığı/Bilirkişi Raporunda İş Akdinin Feshinden Sonra Danışman Kadrosuna Alınan Toplam 4 Tane İşçinin Askerlik Dönüşü Alınan İşçiler Olduğu Bu Durumun İşverenin Fesihte Tutarlı Davranmadığını Göstermeyeceğinin Bildirildiği - Bu Durumun İşyerinde Boş Kadro Olduğunu Gösterdiği/Feshin Son Çare Olması İlkesine Uygun Davranılmadığı )

• FESİH SONRASINDA İŞE ALINAN İŞÇİLER ( İncelemede Fesihten Sonra Danışman Kadrosunda İşe Alınan 4 İşçinin Askerlik Dönüşü Alındığı/Askerlik Dönüşü İşe Başvurup Başvurmayacağı Belirsiz Olan Söz Konusu İşçileri İşe Alınmasıyla Boş Kadroların Bulunduğunun Anlaşıldığı - Boş Kadroların Feshin Son Çare Olması İlkesi Kapsamında İş Güvencesine Sahip Davacıya Önerilmediği/Feshin Geçersiz Olduğu )

• ASKERLİK DÖNÜŞÜ İŞE BAŞLAYAN İŞÇİLER ( Davacının İş Akdinin Feshinden Sonra İşe Alınanların Askerlik Dönüşü Alınan Kişiler Olduğu/Ancak Boş Kadro Bulunmasına Rağmen İşe Alınmamaları Halinde Bu İşçiler İçin Yalnızca 3 Aylık Ücret Tutarında Tazminat Ödeme Yükümlülüğü Getirildiği - Boş Kadroların Feshin Son Çare Olması İlkesi Kapsamında İş Güvencesine Sahip Davacıya Önerilmediği/İşe İade )

4857/m. 18,20,31

ÖZET : Dava işe iade istemine ilişkindir. Davalı şirketin yönetim kurulunca danışmanlık hizmetlerini verdikleri şirketle aralarındaki işlerin büyük bir bölümünün iptal edildiği gerekçesiyle, işçi çıkarımı yönünde karar alındığı, bunun üzerine söz konusu şirketle ilgili yürütülen projede görevli olan personelin büyük bir kısmının iş sözleşmelerine son verildiği anlaşılmaktadır. Hükme esas alınan bilirkişi raporunda danışman kadrosuna alınan toplam dört işçinin askerlik dönüşü alınan işçiler olduğu, bunun işverenin fesihte tutarlı davranmadığını göstermeyeceği görüşü bildirilmiştir.4857 Sayılı İş Kanunu m.31/4 düzenlemesi; işverene askerlik dönüşü işe başvuran işçiyi ancak boş kadro bulunmasına rağmen işe almaması halinde yalnızca üç aylık ücret tutarında tazminat ödeme yükümlülüğü getirildiği, işverenin iş sözleşmeleri askerlik sebebiyle sonlandırılmış, askerlik dönüşü işe başvurup başvurmayacağı belirsiz olan söz konusu işçileri işe almasıyla boş kadrolarının bulunduğunun anlaşıldığı ancak bu boş kadroların feshin son çare olması ilkesi kapsamında iş güvencesine sahip davacıya önerilmediği, bu sebeple feshin geçersiz olduğu anlaşıldığından davanın kabulü yerine reddine karar verilmesi hatalıdır.

DAVA : Davacı, feshin geçersizliğine ve işe iadesine karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkeme, davanın reddine karar vermiştir.

Hüküm süresi içinde davacı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

KARAR : A- ) Davacı İsteminin Özeti:

Davacının vekili; müvekkilinin davalı işverenlik nezdinde 1.3.2010 -2.4.2012 tarihleri arasında proje yöneticisi olarak çalışmakta iken iş akdinin yasaya ve hukuka aykırı sonlandırıldığını, fesih bildiriminde J... C... isimli firma ile işlerin iptal edildiğinin belirtildiğini, davalı şirketin yurt içi ve dışı bir çok firmaya hizmet ürettiğini, kısa sürede iş akdine son verildiğini, diğer tedbirlere başvurulmanın düşünülmediğini belirterek feshin geçersizliğinin tespiti ile işe iadesine karar verilmesini istemiştir.

B- ) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili; davacının iş akdinin görevlendirildiği proje kapsamındaki işlerin müşteri tarafından iptaline sebebiyle feshedildiğini, en büyük müşterinin proje iptali sebebiyle zarar kaçınılmaz olacağından zorunlu olarak bir takım tedbirler alındığını ve feshin gerçekleştirildiğini, 17.2.2012 tarihli yönetim kurulu kararında bir takım önlemler alınmasına karar verildiğini, proje ve eleman ihtiyaçları dikkate alınarak J... C... da görevli personelin başka işlerde görevlendirme imkanının araştırıldığını, şirket bünyesinde başka iş bulunamazsa uygun iş bulunması konusunda gerekli yardım sağlanması bu da yeterli olmazsa yasal hakkı ödenerek iş sözleşmelerinin feshinin ön görüldüğünü, davacının boş pozisyon bulunmadığından fesih zorunluluğu doğduğunu belirterek, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

C- ) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece davacının iş sözleşmesinin feshinin geçerli olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

D- ) Temyiz: Kararı davacı vekili temyiz etmiştir.

E- ) Gerekçe: Somut olayda proje yöneticisi olarak çalışan davacının iş sözleşmesi 3.4.2012 tarihinde davalı şirketin danışmanlık hizmeti verdiği J... C... isimli şirketle aralarındaki işlerin büyük kısmının iptal edildiği, şirketin devamlılığı ve diğer çalışanların tamamının bundan etkilenmemesi için yeniden yapılanma kararı alındığı davacının da içinde bulunduğu bazı pozisyonların ortadan kaldırıldığı gerekçesiyle feshedilmiştir.

Davalı şirketin yönetim kurulunca danışmanlık hizmetlerini verdikleri J... C... şirketiyle aralarındaki işlerin büyük bir bölümünün iptal edildiği gerekçesiyle 17 Şubat 2012 tarihinde işçi çıkarımı yönünde karar alındığı, bunun üzerine söz konusu şirketle ilgili yürütülen projede görevli olan personelin büyük bir kısmının iş sözleşmelerine son verildiği anlaşılmaktadır.

Dosyada üçlü bilirkişi heyetinden rapor alınmıştır. Bilirkişi raporunda fesih öncesi ve sonrası işe alınan ve işten çıkarılanların ayrıntılı olarak değerlendirildiği görülmüştür. Her ne kadar hükme esas alınan bilirkişi raporunda danışman kadrosuna 2012 Yılı Mart ve Haziran aylarında alınan toplam dört işçinin askerlik dönüşü alınan işçiler olduğu, bunun işverenin fesihte tutarlı davranmadığını göstermeyeceği görüşü bildirilmişse de;

4857 Sayılı İş Kanunu m.31/4 düzenlemesi; işverene askerlik dönüşü işe başvuran işçiyi ancak boş kadro bulunmasına rağmen işe almaması halinde yalnızca üç aylık ücret tutarında tazminat ödeme yükümlülüğü getirildiği, işverenin iş sözleşmeleri askerlik sebebiyle sonlandırılmış, askerlik dönüşü işe başvurup başvurmayacağı belirsiz olan söz konusu işçileri işe almasıyla boş kadrolarının bulunduğunun anlaşıldığı ancak bu boş kadroların feshin son çare olması ilkesi kapsamında iş güvencesine sahip davacıya önerilmediği, bu sebeple feshin geçersiz olduğu anlaşıldığından davanın kabulü yerine yazılı şekilde reddine karar verilmesi hatalıdır.

4857 Sayılı İş Yasasının 20/3 maddesi uyarınca Dairemizce aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

SONUÇ : Yukarda açıklanan gerekçe ile;

1. Mahkemenin kararının BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. Feshin GEÇERSİZLİĞİNE ve davacının İŞE İADESİNE,

3. Davacının yasal süre içinde başvurusuna rağmen davalı işverence süresi içinde işe başlatılmaması halinde ödenmesi gereken tazminat miktarının davacının kıdemi ve fesih nedeni dikkate alınarak takdiren davacının 4 aylık brüt ücreti tutarında BELİRLENMESİNE,

4. Davacı işçinin işe iadesi için işverene süresi içinde müracaatı halinde hak kazanılacak olan ve kararın kesinleşmesine kadar en çok 4 aya kadar ücret ve diğer haklarının davalıdan tahsilinin GEREKTİĞİNE,

5. Harç peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına,

6. Davacının yaptığı 462.00 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, davalının yaptığı yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,

7. Karar tarihinde yürürlükte bulunan tarifeye göre 1.500 TL ücreti vekaletin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

8. Peşin alınan temyiz harcının istemi halinde ilgilisine iadesine, kesin olarak, gününde 04.02.2014 oybirliğiyle karar verildi.