[Deniz034]

Satış avansının miktarı-yatırma süresi- satış isteme süresinin kesilmesi

Özet:
İİK'nun 59. maddesi uyarınca, bir işlemin yapılmasını isteyen alacaklı o işlemin yapılması için gerekli masrafı avans olarak peşin yatırmalıdır. Az da olsa satış avansının yatırılmış olması halinde, usule uygun satış talebi yapılmış sayılır. İİK'nun 110. maddesi hükmüne göre, satış talebi yapıldığında, icra müdürünün alacaklıdan satış avansını onbeş gün içinde depo etmesini talep etmesi gerekir. İcra müdürünce verilen süre içinde belirtilen satış avansı depo edilmez ise, anılan hüküm gereği haciz kalkar. Kanunda icra müdürünün ne kadarlık bir sürede satış avansı olarak yatırılması gereken miktarı belirleyeceği hususu yazılı değildir. Bu nedenle icra müdürlüğünce satış avansı ile ilgili bir süre verilmemiş ve alacaklı satış talebinden sonra satış avansı yatırmış ise, satış talep tarihi olarak satış avansının yatırıldığı tarihin kabulü zorunludur.  İcra takibinin amacı borcun tahsildir. Yakalama işlemi satış isteme süresini kesmeyeceğinden, İİK'nun 106 ve 110 maddeleri uyarınca haczin düşmemesi için alacaklının yasal sürede satış talep etmesi ve satış avansını yatırması zorunludur. Aksinin kabulü halinde, aracın yakalanamaması ve fiili haczin yapılaması durumunda, alacaklının kusuru olmaksızın haczin düşmesi ve alacağın tahsilinin gecikmesi sonucu ortaya çıkacaktır ki bu durum icra takibinin amacı ile bağdaşmaz.
T.C.
Yargıtay
12. Hukuk Dairesi

Esas No:2016/6780
Karar No:2016/24709
K. Tarihi:01.12.2016


MAHKEMESİ   :İcra Hukuk Mahkemesi
.

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki alacaklı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü:
Alacaklı tarafından genel haciz yolu ile başlatılan ilamsız takipte borçluya ait araçlara 22.06.2015 tarihinde haciz konulduğu, alacaklı vekilinin 26.11.2015 tarihinde satış talebinde bulunduğu ve her bir araç için 250 TL olmak üzere toplam 2.000 TL satış avansı yatırdığı, icra memurluğunca yakalama ve fiili haciz yapılmadığından talebin reddi yönünde işlem tesis ediliği, alacaklının icra mahkemesine başvurarak memurluk işleminin iptaline karar verilmesini talep ettiği, mahkemece; yakalama, fiili haciz ve kıymet takdiri gibi satışa hazırlık işlemleri tamamlanmadan alıcının satış avansı yatırmak istemesinde ve satış talebinde bulunmasında hukuki yararının bulunmadığı, elde edilmeyen araçların satışının fiilen mümkün olmadığı, satışa hazırlık işlemleri tamamlanmadan satış avansı yatırılsa dahi İİK' nun 106. maddesinde düzenlenen satış isteme süresinin kesilmeyeceği gerekçesi ile şikayetin reddine kesin olarak karar verildiği, mahkeme kararının alacaklı tarafından temyiz ediliği, mahkemece 08.02.2016 tarihli ek karar ile kesin olarak verilmiş bir karar olduğundan temyiz talebinin reddine karar verildiği görülmektedir.
İcra mahkemesinin kararı sebebiyle satış yapılamayacağından verilen karar İİK'nun 363. maddesi kapsamında kalmayıp temyizi kabil bir karar olduğu anlaşılmaktadır. Bu nedenle ... İcra Hukuk Mahkemesi'nin 08.02.2016 tarih ve 2015/1096 E. - 2016/38 K. sayılı ek kararın kaldırılmasına oy birliği ile karar verildikten sonra temyiz dilekçesinin incelenmesine geçildi.
Haciz tarihi itibari ile uygulanması gereken 6352 sayılı yasanın 21 ve 22. maddeleri ile değişik İİK'nun 106 ve 110. maddeleri uyarınca haczedilen mal, taşınır ise altı ay içinde satışının istenmemesi halinde haciz düşer.
İİK'nun 59. maddesi uyarınca, bir işlemin yapılmasını isteyen alacaklı o işlemin yapılması için gerekli masrafı avans olarak peşin yatırmalıdır. Az da olsa satış avansının yatırılmış olması halinde, usule uygun satış talebi yapılmış sayılır. İİK'nun 110. maddesi hükmüne göre, satış talebi yapıldığında, icra müdürünün alacaklıdan satış avansını onbeş gün içinde depo etmesini talep etmesi gerekir. İcra müdürünce verilen süre içinde belirtilen satış avansı depo edilmez ise, anılan hüküm gereği haciz kalkar. Kanunda icra müdürünün ne kadarlık bir sürede satış avansı olarak yatırılması gereken miktarı belirleyeceği hususu yazılı değildir. Bu nedenle icra müdürlüğünce satış avansı ile ilgili bir süre verilmemiş ve alacaklı satış talebinden sonra satış avansı yatırmış ise, satış talep tarihi olarak satış avansının yatırıldığı tarihin kabulü zorunludur.
İcra takibinin amacı borcun tahsildir. Yakalama işlemi satış isteme süresini kesmeyeceğinden, İİK'nun 106 ve 110 maddeleri uyarınca haczin düşmemesi için alacaklının yasal sürede satış talep etmesi ve satış avansını yatırması zorunludur. Aksinin kabulü halinde, aracın yakalanamaması ve fiili haczin yapılaması durumunda, alacaklının kusuru olmaksızın haczin düşmesi ve alacağın tahsilinin gecikmesi sonucu ortaya çıkacaktır ki bu durum icra takibinin amacı ile bağdaşmaz.
O halde mahkemece, şikayetin kabulüne karar verilmesi gerekirken şikayetin reddi yönünde hüküm tesisi isabetsizdir.
SONUÇ : Alacaklının temyiz itirazlarının kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK'nun 366 ve HUMK'nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), peşin alınan harcın istek halinde iadesine, ilamın tebliğinden itibaren 10 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 01.12.2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.