[By-leyl-i Lal]

   T.C.

   YARGITAY                                 

12. Hukuk Dairesi                                              

                                                                       T Ü R K  M İ L L E T İ  A D I N A

                                                                                Y A R G I T A Y   İ L A M I

ESAS NO   : 2013/27891

KARAR NO   : 2013/31614

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ   : Isparta İcra Hukuk Mahkemesi

TARİHİ   : 19/03/2013

NUMARASI   : 2013/110-2013/179

DAVACI   : ALACAKLI   :Ziraat Bankası Isparta Şubesi Müdürlüğü

DAVALI   : ---

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının onanmasını mutazammın 01.07.2013 tarih, 16912/24562 sayılı daire ilamının müddeti içinde tashihen tetkiki alacaklı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi Hava Kandemir tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü:

Alacaklının bonoya dayalı olarak başlattığı kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla takipte, tahsil harcı ve cezaevi harcı alınması işleminin yasaya aykırı olduğunu belirterek icra müdürlüğü işleminin iptali istemi ile icra mahkemesine başvurduğu, mahkemece, şikayetin reddine karar verildiği anlaşılmaktadır.

Sair karar düzeltme itirazları yerinde değil ise de;

Öncelikle belirtilmelidir ki; harç, yapılan bir hizmet karşılığı olarak devletin aldığı paradır. Medeni Usul Hukukunda olduğu gibi, icra hukukunda da harç ve giderler sonuçta haksız çıkan tarafa yükletilir.

492 Sayılı Harçlar Kanunu'nun 28/b maddesine göre, tahsil harcı, alacağın ödenmesi sırasında yatırılan paradan  tahsil edilir.

İcra ve İflas Kanunu'nun 15. maddesi ise, kanunda tersine hüküm bulunmadıkça, bütün harç ve masrafların borçluya ait olduğunu, bunların neticede ayrıca hüküm ve takibe hacet kalmaksızın borçludan tahsil olunacağını öngörmektedir.

Harçlar Kanunu'nun 32. maddesine göre, ilgilisi tarafından ödenmeyen harçları diğer taraf ödeyebilir ve ödenen bu para sonuçta ayrıca bir isteğe gerek olmaksızın hükümde nazara alınır.

Değinilen bu kanun hükümlerine göre, tahsil harcının sorumlusu daima borçludur (İcra ve İflas Kanunu, md.15). Bu harcın, kanun (492 Sayılı Harçlar Kanunu, md.28/b) gereği icra dairesince alacağın ödenmesi sırasında yatırılan paradan tahsil edilmesi, sorumlusunun borçlu olduğu yönündeki düzenleme bakımından sonuca etkili değildir; borçlunun söz konusu sorumluluğunu ortadan kaldırmaz. Borçlunun borcu, yatırılan paradan kesilerek ödenen tahsil harcı kadar devam edeceğinden, alacaklının kesilen harç miktarı  kadar takibe devam hakkı vardır. Yani, alacaklı, gerçekte borçlunun sorumluluğu altında bulunan ve ancak yatırılan paradan  kesilen tahsil harcını borçludan alma hakkına sahiptir. Zaten alacağın tamamı karşılanana kadar tahsilata devam edilir.

Bu düzenlemelere paralel olarak; Hukuk Genel Kurulu'nun 22/09/2004 tarih ve E:2004/12-491 K:2004/413 sayılı kararında da, paranın tahsili anında Devletin harçla ilgili kaybını önlemek ve Harçlar Kanunu'nun 128. maddesindeki memur mesuliyetini azaltmak amacı ile ilerde borçludan alınmak üzere, tahsil harcının, alacaklıya ödeme yapıldığı sırada alacaklıdan alınacağı belirtilmiştir.

ESAS NO   : 2013/27891

KARAR NO   : 2013/31614

Diğer yandan;

5230 Sayılı Yasanın 11.maddesinde "4603 Sayılı Kanuna tabi bankalarca yeniden yapılandırma sürecinde açılmış veya açılacak dava ve takipler sonuçlandırılıncaya kadar 492 Sayılı Harçlar Kanunu'nun 2, 23 ve 29.maddeleriyle 2548 Sayılı Cezaevleri ile Mahkeme Binaları İnşaası Karşılığı Olarak Alınacak Harçlar ve Mahkumlara Ödettirilecek Yiyecek Bedelleri Hakkında Kanunun 1.maddesi hükmü uygulanmaz. İhtiyati tedbir ve ihtiyati haciz taleplerinde teminat şartı aranmaz. Bankaların mahkeme ilamını alması ve tebliğe çıkarması işlemlerinde karşı tarafa yükletilmiş olan harcın ödenmiş olması şartı aranmaz."hükmü yer almaktadır.

Görüldüğü üzere, 5230 Sayılı Yasa'nın 11.maddesinde belirtilen muafiyet, 492 Sayılı Harçlar Kanunu'nun tahsil harcına ilişkin 28. maddesini kapsamamaktadır.

Somut olayda, alacaklı bankanın borçlu aleyhine yaptığı kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla icra takibinde Burdur İl Özel İdaresi'ne gönderilen haciz ihbarnamesi sonucu dosyaya aktarılan bedel üzerinden tahsil harcının ve cezaevi harcının kesildiği görülmektedir.

Yukarıda açıklanan kanun hükümleri karşısında, icra müdürlüğünce dosyaya aktarılan bedel üzerinden tahsil harcı alınmasında yasaya uymayan bir yön yoktur.

Ancak, 5230 Sayılı Yasanın 11.maddesinde "4603 Sayılı Kanuna tabi bankalarca yeniden yapılandırma sürecinde açılmış veya açılacak dava ve takipler sonuçlandırılıncaya kadar 492 Sayılı Harçlar Kanunu'nun 2, 23 ve 29.maddeleriyle 2548 Sayılı Cezaevleri ile Mahkeme Binaları İnşaası Karşılığı Olarak Alınacak Harçlar ve Mahkumlara Ödettirilecek Yiyecek Bedelleri Hakkında Kanunun 1.maddesi hükmü uygulanmaz." şeklinde düzenleme bulunduğundan 4603 Sayılı Kanuna tabi olan alacaklı banka cezaevi harcından muaf olup,  mahkemece, alacaklı bankanın cezaevi harcına yönelik şikayetinin kabulüne karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile reddi isabetsiz olup, kararın bu nedenle bozulması gerekirken Dairemizce onandığı anlaşıldığından alacaklının karar düzeltme itirazlarının kısmen kabulüne karar verilmiştir.

SONUÇ :Alacaklının karar düzeltme isteminin kısmen kabulü ile Dairemizin 01/07/2013 tarih ve 2013/16912 E-24562 K.sayılı onama kararının kaldırılmasına, mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK'nun 366 ve HUMK'nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA),  08.10.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.

Başkan

E. UZUNER

Üye

M. USLU

Üye

A. DOĞAN

Üye

Z. TURANLI

Üye

A. TUNCAL

2)   T.C.

   YARGITAY                                 

12. Hukuk Dairesi                                              

                                                                       T Ü R K  M İ L L E T İ  A D I N A

                                                                                Y A R G I T A Y   İ L A M I

ESAS NO   : 2013/23770

KARAR NO   : 2013/34339

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ   : Eskişehir 1. İcra Hukuk Mahkemesi

TARİHİ   : 26/06/2013

NUMARASI   : 2013/390-2013/481

DAVACI   : ALACAKLI: T.C. Ziraat Bankasına İzafeten Eskişehir Şubesi

DAVALI   :

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki alacaklı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için  Tetkik Hakimi Şerife Ayyıldız tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

Alacaklı tarafından borçlu aleyhine başlatılan genel haciz yolu ile ilamsız icra  takibinde, alacaklı vekili, borçluya ait hacizli taşınmazlardan sadece birine konulan haczin kaldırılmasını talep etmiş,  icra müdürlüğünce, ancak tahsil harcının yarısı ile başvurma harcı, peşin harç ve vekalet suret harcı ödenmesi halinde haczin kaldırılmasına karar verilmiştir.  Alacaklı vekili,  müvekkili bankanın 4603 Sayılı Kanunun geçici 4. maddesi, 4842 Sayılı Kanunun geçici 3. maddesi ve 5230 Sayılı Kanunun 11. maddesi  gereğince Harçlar Kanununu uyarınca ödenmesi gereken harçlardan muaf olduklarını ileri sürerek  anılan icra müdürlüğü işleminin  iptali istemi ile icra mahkemesine başvurmuş; Mahkemece, bankaların Harçlar Kanununun 123/son fıkrasında yer alan yargı harçlarından istisna tutulma keyfiyeti dar tutulmuş ve bu kapsamda icra takiplerinde ödenmesi gereken yargı harçlarının girmediği  gerekçe gösterilerek şikayetin reddine karar verilmiştir.

4603 sayılı Yasa ile Türkiye Cumhuriyeti Ziraat Bankası, Türkiye Halk Bankası Anonim Şirketi ve Türkiye Emlak Bankası Anonim Şirketinin (bankalar) çağdaş bankacılığın ve uluslararası rekabetin gereklerine göre çalışmalarını ve özelleştirmeye hazır1anmalarını sağlayacak şekilde yeniden yapılanmaya tabi tutulmuştur.

5230 Sayılı Yasanın 11.maddesinde "4603 Sayılı Kanuna tabi bankalarca yeniden yapılandırma sürecinde açılmış veya açılacak dava ve takipler sonuçlandırılıncaya kadar 492 Sayılı Harçlar Kanunu'nun 2, 23 ve 29.maddeleriyle 2548 Sayılı Cezaevleri ile Mahkeme Binaları İnşaası Karşılığı Olarak Alınacak Harçlar ve Mahkumlara Ödettirilecek Yiyecek Bedelleri Hakkında Kanunun 1.maddesi hükmü uygulanmaz. İhtiyati tedbir ve ihtiyati haciz taleplerinde teminat şartı aranmaz. Bankaların mahkeme ilamını alması ve tebliğe çıkarması işlemlerinde karşı tarafa yükletilmiş olan harcın ödenmiş olması şartı aranmaz." hükmü yer almaktadır.

Görüldüğü üzere,  sözü geçen yasa maddesinde öngörülen  muafiyet, 492 Sayılı Harçlar Kanunu'nun tahsil harcına ilişkin 28. maddesini kapsamaz   ise de;  aynı kanunun 23. maddesindeki vazgeçme harcından ve bu arada başvurma harcı, peşin harç ve vekalet suret harçlarından muafiyeti içerdiği açıktır.

Öte yandan, 492 Sayılı Harçlar Kanunu'nun 23. maddesinde "Her ne sebep ve suretle olursa olsun, icra takibinden vazgeçildiğinin zabıtnamaye yazılması için vazgeçilen miktara ait tahsil harcının yarısı alınır. Ancak haczedilen mal satılıp paraya çevrildikten sonra vazgeçilirse tahsil harcı tam olarak alınır" düzenlemesine yer verilmiştir.

./..

-2-

ESAS NO   : 2013/23770

KARAR NO   : 2013/34339

İcra takip dosyasındaki  bütün hacizlerin kaldırılması istemi, alacağın haricen tahsil edildiğine karine teşkil edeceğinden, hacizlerin kaldırılması için anılan yasa hükmüne uygun olarak tahsil harcının ödenmesi zorunludur.       

Somut olayda, takip borçlularından Mehmet Ali Türkmen 'e ait  taşınmazlar ile  diğer   borçlunun taşınır ve taşınmaz mallarının   haczedildiği,  haczin kaldırılması talep edilen taşınmaz dışında kalan  hacizlerin devam ettiği görülmektedir. Alacaklı vekilinin hacizli taşınmazlardan yalnızca birine ilişkin haczin kaldırılması talebinde bulunması, başka bir ifade ile bu borçlunun diğer taşınmazları   ile  takibin diğer borçlusu Yaşar Ekinci yönünden uygulanan menkul ve gayrimenkul hacizleri  devam ettiği sürece,  alacağın haricen tahsil edildiğine karine oluşturmaz. Bu durumda, alacaklı tarafından  492 Sayılı Harçlar Kanunu'nun 23. maddesinde hüküm altına alınan vazgeçme harcı adı altında tahsil harcının yarısının tahsil ve ödemesini gerektirecek  bir eylemve işlemi de bulunmamaktadır.      

O halde, Mahkemece şikayetin kabulü ile icra müdürlüğü işleminin iptaline karar  verilmesi yerine somut olaya uygun düşmeyen  yazılı gerekçe ile istemin reddi yönünde hüküm tesisi isabetsizdir.   

SONUÇ : Alacaklının temyiz itirazlarının kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK 366 ve HUMK'nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), ilamın tebliğinden itibaren 10 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 01.11.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.

Başkan

E. UZUNER

Üye

N. TANLIK

Üye

A. DOĞAN

Üye

Z. TURANLI

Üye

A. TUNCAL

U

[By-leyl-i Lal]

   T.C.

   YARGITAY                                 

12. Hukuk Dairesi                                              

                                                                       T Ü R K  M İ L L E T İ  A D I N A

                                                                                Y A R G I T A Y   İ L A M I

ESAS NO   : 2014/586

KARAR NO   : 2014/2404

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ   : Antalya 3. İcra Hukuk Mahkemesi

TARİHİ   : 13/11/2013

NUMARASI   : 2013/1145-2013/1073

DAVACI   : ALACAKLI:T.Halk Bankası A.Ş.

DAVALI   : Antalya 10.İcra Müdürlüğü

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki alacaklı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için  Tetkik Hakimi Neşe Yüksel tarafından  düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

Sair temyiz itirazları yerinde değil ise de;

    Öncelikle belirtilmelidir ki; harç, yapılan bir hizmet karşılığı olarak devletin aldığı paradır. Medeni Usul Hukukunda olduğu gibi, icra hukukunda da harç ve giderler sonuçta haksız çıkan tarafa yükletilir.

    492 Sayılı Harçlar Kanunu'nun 28/b maddesine göre, tahsil harcı, alacağın ödenmesi sırasında yatırılan paradan  tahsil edilir.

    İcra ve İflas Kanunu'nun 15. maddesi ise, kanunda tersine hüküm bulunmadıkça, bütün harç ve masrafların borçluya ait olduğunu, bunların neticede ayrıca hüküm ve takibe hacet kalmaksızın borçludan tahsil olunacağını öngörmektedir.

   Harçlar Kanunu'nun 32. maddesine göre, ilgilisi tarafından ödenmeyen harçları diğer taraf ödeyebilir ve ödenen bu para sonuçta ayrıca bir isteğe gerek olmaksızın hükümde nazara alınır.

Değinilen bu kanun hükümlerine göre, tahsil harcının sorumlusu daima borçludur (İcra ve İflas Kanunu, md.15). Bu harcın, Kanun (492 Sayılı Harçlar Kanunu, md.28/b) gereği icra dairesince alacağın ödenmesi sırasında yatırılan paradan tahsil edilmesi, sorumlusunun borçlu olduğu yönündeki düzenleme bakımından sonuca etkili değildir; borçlunun söz konusu sorumluluğunu ortadan kaldırmaz. Borçlunun borcu, yatırılan paradan kesilerek ödenen tahsil harcı kadar devam edeceğinden, alacaklının kesilen harç miktarı  kadar takibe devam hakkı vardır. Yani, alacaklı, gerçekte borçlunun sorumluluğu altında bulunan ve ancak yatırılan paradan  kesilen tahsil harcını borçludan alma hakkına sahiptir. Zaten alacağın tamamı karşılanana kadar tahsilata devam edilir.

Bu düzenlemelere paralel olarak; Hukuk Genel Kurulu'nun 22/09/2004 tarih ve E:2004/12-491 K:2004/413 sayılı kararında da, paranın tahsili anında Devletin harçla ilgili kaybını önlemek ve Harçlar Kanunu'nun 128. maddesindeki memur mesuliyetini azaltmak amacı ile ilerde borçludan alınmak üzere, tahsil harcının, alacaklıya ödeme yapıldığı sırada alacaklıdan alınacağı belirtilmiştir.

    Diğer yandan; 5230 Sayılı Yasanın 11.maddesinde "4603 Sayılı Kanuna tabi bankalarca yeniden yapılandırma sürecinde açılmış veya açılacak dava ve takipler sonuçlandırılıncaya kadar 492 Sayılı Harçlar Kanunu'nun 2, 23 ve 29.maddeleriyle 2548 Sayılı Cezaevleri ile Mahkeme Binaları İnşaası Karşılığı Olarak Alınacak Harçlar ve

ESAS NO   : 2014/586

KARAR NO   : 2014/2404

Mahkumlara Ödettirilecek Yiyecek Bedelleri Hakkında Kanunun 1.maddesi hükmü uygulanmaz. İhtiyati tedbir ve ihtiyati haciz taleplerinde teminat şartı aranmaz. Bankaların mahkeme ilamını alması ve tebliğe çıkarması işlemlerinde karşı tarafa yükletilmiş olan harcın ödenmiş olması şartı aranmaz."hükmü yer almaktadır.

Görüldüğü üzere, 5230 Sayılı Yasa'nın 11.maddesinde belirtilen muafiyet, 492 Sayılı Harçlar Kanunu'nun tahsil harcına ilişkin 28. maddesini kapsamamaktadır.

    Somut olayda, alacaklı bankanın borçlu aleyhine yaptığı genel haciz yoluyla icra takibinde ihale sonucu dosyaya aktarılan bedel üzerinden tahsil harcının ve cezaevi harcının kesildiği görülmektedir. Yukarıda açıklanan kanun hükümleri karşısında, icra müdürlüğünce dosyaya aktarılan bedel üzerinden tahsil harcı alınmasında yasaya uymayan bir yön yoktur.

Ancak, 5230 Sayılı Yasanın 11.maddesinde "4603 Sayılı Kanuna tabi bankalarca yeniden yapılandırma sürecinde açılmış veya açılacak dava ve takipler sonuçlandırılıncaya kadar 492 Sayılı Harçlar Kanunu'nun 2, 23 ve 29.maddeleriyle 2548 Sayılı Cezaevleri ile Mahkeme Binaları İnşaası Karşılığı Olarak Alınacak Harçlar ve Mahkumlara Ödettirilecek Yiyecek Bedelleri Hakkında Kanunun 1.maddesi hükmü uygulanmaz." şeklinde düzenleme bulunduğundan 4603 Sayılı Kanuna tabi olan alacaklı banka cezaevi harcından muaf olup,  mahkemece, alacaklı bankanın cezaevi harcına yönelik şikayetinin kabulüne karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile reddi isabetsizdir.

   SONUÇ  : Alacaklının temyiz itirazlarının kısmen kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK'nun 366 ve HUMK'nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), ilamın tebliğinden itibaren 10 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 29/01/2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.

Başkan

E. UZUNER

Üye

S. ATALAY

Üye

M. USLU

Üye

A. DOĞAN

Üye

A. TUNCAL

ZA