[Özgür KOCA]

T.C. YARGITAY 12. HUKUK DAİRESİ E. 2002/8519 K. 2002/9502 T. 6.5.2002

• FAİZE FAİZ YÜRÜTÜMÜ ( Faize faiz yürütülemeyeceği hususu / Takip konusu ilamla faiz alacağı hüküm altına alındığından bu alacağın artık faiz değil anapara alacağı olduğu bu nedenle buna faiz yürütülebileceği - Sonuca etkisi olmayan maddi hataya itirazın yasal dayanağının olmayacağı )

• KAPİTAL ALACAĞI ( Faize faiz yürütülemeyeceği hususu / Takip konusu ilamla faiz alacağı hüküm altına alındığından bu alacağın artık faiz değil anapara alacağı olduğu bu nedenle buna faiz yürütülebileceği - Sonuca etkisi olmayan maddi hataya itirazın yasal dayanağının olmayacağı )

• MADDİ HATA ( Faize faiz yürütülemeyeceği hususu / Takip konusu ilamla faiz alacağı hüküm altına alındığından bu alacağın artık faiz değil anapara alacağı olduğu bu nedenle buna faiz yürütülebileceği - Sonuca etkisi olmayan maddi hataya itirazın yasal dayanağının olmayacağı )

ÖZET : . Borçlar Kanununun 104/son maddesi gereğince faize faiz yürütülmesi mümkün değildir. Bu ilke Dairemizin de süreklilik kazanan bir uygulamasıdır. Ancak, somut olayda takip konusu yapılan faiz bir ana para ( kapital )alacağına dönüşmüştür. Bu durumda sözü edilen miktara faiz uygulanması Borçlar Kanununun 104/son fıkrasına aykırılık teşkil etmez. O halde karar tarihinden takip tarihine kadar faiz istenmesi yasaya uygundur.

KARAR : İcra takibinin dayanağı olan Ankara 7. İş Mahkemesinin 27.12.2001 tarih ve 201/1012-788 sayılı ilamının incelenmesinde hükmedilen 2.894.795.520 TL. faiz alacağının borçludan tahsilinin kararlaştırıldığı görülmektedir. Borçlar Kanununun 104/son maddesi gereğince faize faiz yürütülmesi mümkün değildir. Bu ilke Dairemizin de süreklilik kazanan bir uygulamasıdır. Ancak, somut olayda takip konusu yapılan faiz bir ana para ( kapital )alacağına dönüşmüştür. Bu durumda sözü edilen miktara faiz uygulanması Borçlar Kanununun 104/son fıkrasına aykırılık teşkil etmez. O halde karar tarihinden takip tarihine kadar faiz istenmesi yasaya uygundur. Ayrıca ilamda yer alan toplam vekalet ücretinin 289.480.000 TL. olduğu bunun takip talepnamesine 298.480.000 TL. olarak yazılmış olmasının maddi hatadan ibaret olup, toplam alacağın doğru rakama göre belirlendiği de anlaşılmakla itirazın bu bölüm hakkında da yasal dayanağının bulunmadığı saptanmıştır. O halde itirazın tümden reddi yerine yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsizdir.





T.C. YARGITAY 12. HUKUK DAİRESİ E. 2002/11172 K. 2002/12560 T. 13.6.2002

• FAİZE FAİZ YÜRÜTÜLEMEMESİ ( İcra Takibine Konu Edilen Mahkemede Oluşturulan İlamla Faiz Alacağı Anapara Alacağına Dönüştürüldüğünden Faize Faiz Yürütülemeyeceğine Aykırılık Olmaması )

• FAİZ ALACAĞININ ANAPARA ALACAĞINA DÖNÜŞMESİ ( Mahkemede Oluşturulan İlamla Faiz Alacağı Anapara Alacağına Dönüştürüldüğünden Faize Faiz Yürütülemeyeceği Kuralına Aykırılık Olmaması )

• ANAPARAYA DÖNÜŞEN FAİZ ALACAĞI ( Mahkemede Oluşturulan İlamla Faiz Alacağı Anapara Alacağına Dönüştürüldüğünden Faize Faiz Yürütülemeyeceği Kuralına Aykırılık Olmaması )

ÖZET : İcra takibine konu edilen mahkemede oluşturulan müstakil bir ilamla, faiz alacağı bir anapara ( kapital ) alacağına dönüştürüldüğünden faize faiz yürütülemeyeceği kuralına aykırılık teşkil etmez.

KARAR : İcra Tetkik Merciince, faiz alacağına faiz uygulanamayacağı görüşüyle şikayetçi isteminin kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Faize faiz yürütülemeyeceği esası dairemizin süreklilik kazanan bir uygulamasıdır. Ne var ki icra takibine konu edilen mahkeme ilamında "faiz alacağının davalıdan alınıp davacıya verilmesine" ilişkin karar oluşturulmuş olup, müstakil bir ilamla, faiz alacağı bir anapara

kapital ) alacağına dönüşmüştür.Bu durumda faiz uygulaması Borçlar Kanunun 104/son maddesine aykırılık teşkil etmez. "

[Özgür KOCA]

Tabi sonrasında Yargıtay yukarıdaki içtihatlarından dönmüştür.



T.C.
YARGITAY
12. HUKUK DAİRESİ

2010/11290 E.
2010/23779 K.


MAHKEMESİ : İzmir 8. İcra Hukuk Mahkemesi
TARİHİ : 07/10/2009
NUMARASI : 2009/400-2009/1282

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki borçlu vekili tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olmakla okundu ve gereği görüşülüp düşünüldü :

Alacaklı tarafından, 03.07.2001 tarihinde ilama dayalı olarak ilamlı icra takibine başlandığı, takip dayanağı ilamın bozulmasından sonra verilen İzmir 3.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2007/462 esas, 2008/599 karar sayılı, 10.10.2008 tarihli ilamının icra dosyasına ibraz edilerek, anılan ilam doğrultusunda takibe devam edildiği, 16.03 2009 tarihinde yapılan hesap tablosuna yönelik olarak borçlu vekilince icra mahkemesine itiraz edildiği anlaşılmıştır. Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda, takip dayanağı ilamın bozulmasından sonraki ilamda hüküm alına alınan faiz alacaklarına, kapitale dönüştüğü belirtilerek takip tarihi olan 03.07.2001 tarihinden itibaren faiz hesaplandığı görülmüştür.

Dairemizin evvelki uygulamalarında, bu tür alacağın niteliği faiz olsa dahi dava açılarak sonuçta bir bedele hükmedildiğinden, bu alacağın artık kapitale dönüştüğü cihetle alacağa karar tarihinden itibaren faiz yürütülebileceği kabul edilmektedir. Ne var ki, Hukuk Genel Kurulunun önüne gelen Dairemize ait bir uyuşmazlıkta H.G.K.'nun 31.03.2004 tarih ve 2004/12-162-163 sayılı kararı ile bu nitelikteki faiz alacakları için de B.K.nun 104/son maddesine göre faiz yürütülemeyeceği kabul edildiğinden, Dairemizce de bu konuda içtihat değişikliğine gidilerek Hukuk Genel Kurul kararı ve diğer Hukuk Dairelerinin görüşlerine uygun olarak ilamda hükmedilmesi halinde temelde temerrüt olgusu bulunduğundan ilama dayalı alacaklar için  Borçlar Kanununun 104/son maddesi gereğince karar tarihinden itibaren de faiz  istenemeyeceği sonucuna varılmıştır. Zira H.G.K.nun 2002/12-709-781 sayılı kararında da açıklandığı üzere temerrüt faizi, borçlunun para borcunu zamanında ödememesi ve temerrüde düşmesi üzerine karar gereği kendiliğinden işlemeye başlayan ve temerrüdün devamı müddetince varlığını sürdüren bir karşılıktır. Oysa alacaklıya ait bir para meblağının faiz geliri elde etmek amacıyla ödünç verilmesi veya herhangi bir şekilde bir süre borçluda kalması üzerine faiz ödenmesi öngörülmüş ise kapital faizi söz konusu olur.

O halde, mahkemece ilamda hüküm altına alınan işlemiş faiz alacaklarına, BK. nun 104/son maddesine aykırı olarak faiz hesaplayan bilirkişi raporu esas alınarak yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsizdir.

Kabule göre de; hükme dayanak yapılan bilirkişi raporunda, dosya alacağı, hesap tablosunun yapıldığı 16.03.2009 tarihi itibari ile 5.048,589,65 TL. olarak hesaplandığına, şikayete konu anılan hesap tablosunda ise bakiye dosya alacağı 5.056.390,32 TL. olarak belirlendiğine göre mahkemece, bilirkişi raporu doğrultusunda şikayetin kısmen kabul edilerek fazla kısmın iptali yerine istemin tümden reddi yasaya uygun bulunmamıştır.

Ayrıca, ilamda hüküm altına alınan faiz alacağına faiz istenebileceği bir an için kabul edilse bile ilamda anılan alacak için faize hükmedilmediğinden ancak karar tarihinden itibaren faiz istenmesi mümkün olduğundan, karar tarihinden daha önce olan 03.07.2001 tarihinden itibaren faiz hesaplanması da doğru değildir.

SONUÇ  : Borçlu vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK 366 ve HUMK'nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA),  19.10.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.

[Özgür KOCA]

T.C.
YARGITAY
12. Hukuk Dairesi

ESAS NO   : 2011/14707
KARAR NO: 2012/2794   



Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki borçlu tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olmakla okundu ve gereği görüşülüp düşünüldü :

Sair temyiz itirazları yerinde değil ise de;

Alacaklı tarafından 11.10.2010 tarihinde, B. 4.Sulh Hukuk Mahkemesinin 2010/343-1186 sayılı ilamına dayalı olarak ilamlı icra takibine başlandığı, icra emrinde ilamda hüküm altına alınan işlemiş faiz alacağının da asıl alacağa katılarak toplamı üzerinden faiz istendiği anlaşılmıştır.

Dairemizin evvelki uygulamalarında ilamda hüküm altına alınan alacağın niteliği faiz olsa dahi dava açılarak sonuçta bir bedele hükmedildiğinden bu alacağın artık kapitale dönüştüğü cihetle alacağa karar tarihinden itibaren faiz yürütebileceği kabul edilmektedir. Ne var ki, Hukuk Genel Kurulunun önüne gelen Dairemize ait bir uyuşmazlıkta H.G.K.'ca 31.03.2004 tarih ve 2004/12-162-163 sayılı kararında bu nitelikteki faiz alacakları içinde B.K.nun 104/son maddesine göre faiz yürütülemeyeceği kabul edildiğinden Dairemizce de bu konuda içtihat değişikliğine gidilerek Hukuk Genel Kurul kararı ve diğer Hukuk Dairelerinin görüşlerine uygun olarak ilamda hükmedilmesi halinde temelde temerrüt olgusu bulunduğundan ilama dayalı alacaklar için Borçlar Kanununun 104/son maddesi gereğince karar tarihinden itibaren de faiz istenemeyeceği sonucuna varılmıştır. Zira H.G.K. nun 2002/12-709-781 sayılı kararında da açıklandığı üzere temerrüt faizi borçlunun para borcunu zamanında ödememesi ve temerrüde düşmesi üzerine karar gereği kendiliğinden işlemeye başlayan ve temerrüdü devamı müddetince varlığını sürdüren bir karşılıktır. Oysa alacaklıya ait bir para meblağının faiz geliri elde etmek amacıyla ödünç verilmesi veya herhangi bir şekilde bir süre borçluda kalması üzerine faiz ödenmesi öngörülmüş ise kapital faizi söz konusu olur.

O halde, mahkemece ilamda hüküm altına alınan işlemiş faiz alacağına, BK. nun 104/son maddesine aykırı olarak faiz hesaplayan bilirkişi raporu esas alınarak yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsizdir.
SONUÇ  : Borçlunun temyiz itirazlarının kısmen kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK 366 ve HUMK'nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), 07/02/2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.