[WatchAndLearn]

TÜRKİYE CUMHURİYETİ
ANAYASA MAHKEMESİ
İKİNCİ BÖLÜM

KARAR

BAYRAM ŞAHİN BAŞVURUSU
(Başvuru Numarası: 2013/463)
Karar Tarihi: 16/5/2013

İKİNCİ BÖLÜM
KARAR

Başkan : Alparslan ALTAN
Üyeler : Serdar ÖZGÜLDÜR
Osman Alifeyyaz PAKSÜT
Recep KÖMÜRCÜ
Engin YILDIRIM

Raportör : Selami TURABİ
Başvurucu : Bayram ŞAHİN
Vekili : Av. Atakan ÇELİK

I. BAŞVURUNUN KONUSU

1. Başvurucu, alacağını tahsil amacıyla vekili vasıtasıyla icra takibi başlattığı Ankara 30. İcra Müdürlüğünün ilgili dosyasında, İcra Müdürlüğünce borçlunun MERNİS ve Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) kaydının, Ulusal Yargı Ağı Projesi (UYAP) üzerinden çıkarılması talebinin reddi sebebiyle adil yargılanma hakkı ve eşitlik ilkesinin ihlal edildiğini ileri sürmüştür.

II. BAŞVURU SÜRECİ
2. Başvuru, 15/1/2013 tarihinde Anayasa Mahkemesine doğrudan yapılmıştır. Dilekçe ve eklerinin idari yönden yapılan ön incelemesinde Komisyona sunulmasına engel bir eksikliğin bulunmadığı tespit edilmiştir.
3. İkinci Bölüm Birinci Komisyonunca, 14/5/2013 tarihinde başvurunun karara bağlanması için Bölüm tarafından ilke kararı alınması gerekli görüldüğünden, Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü'nün 33. maddesinin (3) numaralı fıkrası uyarınca, kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına, dosyanın Bölüme gönderilmesine karar verilmiştir.

III. OLAY VE OLGULAR

A. Olaylar
4. Başvuru dilekçesindeki ilgili olaylar özetle şöyledir:
5. Başvurucu, alacağını tahsil amacıyla borçlu aleyhine avukatı aracılığıyla Ankara 30. İcra Müdürlüğünün 2012/12547 esas sayılı dosyasıyla 19/9/2012 tarihinde icra takibi başlatmıştır.
6. Başvurucunun avukatının, İcra Müdürlüğünden haciz işlemi için takip borçlusunun MERNİS'te kayıtlı adresinin ve çalıştığı işyerine ait SGK kayıtlarının UYAP üzerinden çıkarılması talebi, borçluya ait kayıtların alacaklı vekilince UYAP üzerinden çıkartılarak İcra Müdürlüğüne sunulması gerektiği gerekçesiyle reddedilmiştir.
7. Başvurucunun avukatı, İcra Müdürlüğünün red kararına karşı Ankara 7. İcra Hukuk Mahkemesine şikâyette bulunmuştur.
8. Mahkeme, 14/11/2012 tarih ve E.2012/923, K.2012/952 sayılı kararıyla İcra Müdürlüğü kararının usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesiyle şikâyetin reddine kesin olarak karar vermiş ve karar başvurucuya 21/12/2012 tarihinde tebliğ edilmiştir.
9. Ankara 30. İcra Müdürlüğünün 16/5/2013 tarihli Anayasa Mahkemesine hitaben gönderdiği dosya inceleme tutanağına göre, başvurucu vekilinin 8/11/2012 tarihinde kendisinin bildirdiği borçlunun adresine tebligatın yapılması yönünde talepte bulunduğu, bu talebin İcra Müdürlüğünce kabul edilmesi üzerine bildirilen adrese tebligatın yapıldığı, 6/12/2012 tarihinde de borçluya ait araç kaydına haciz konulduğu, maaş haczi müzekkeresi yazıldığı anlaşılmaktadır.

B. İlgili Hukuk

10. 9/6/1932 tarih ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun "İcra Mahkemesi" kenar başlıklı 4. maddesinin birinci fıkrasının ilgili bölümü şöyledir:
"İcra ve iflas dairelerinin muamelelerine karşı yapılan şikayetlerle itirazların incelenmesi icra mahkemesi hakimi yahut kanun gereğince bu görev kendisine verilmiş olan hakim tarafından yapılır. ."
11. Adalet Bakanlığı ile Türkiye Barolar Birliği arasında imzalanan "Veri Erişimi, Paylaşım ve Kullanım Esaslarına Dair Protokol"ün 5.6. maddesinin ilgili bölümü şöyledir:
".Avukatlarca UYAP sistemi üzerinde doğrudan dış kurum bilgi ve belgelerinin görüntülenmesi ilgili kurum onayı ile sağlanır. Bu konudaki çalışma alanları MERNİS ve AKS (Adres Kayıt Sistemi) öncelikli olmak üzere, araç kayıt, tapu kayıtları, Sosyal Güvenlik Kurumunun elektronik ortamda sağladığı veriler olarak belirlenmiştir."

IV. İNCELEME VE GEREKÇE

12. Mahkemenin 16/5/2013 tarihinde yapmış olduğu toplantıda, başvurucunun 15/1/2013 tarih ve 2013/463 numaralı bireysel başvurusu incelenip gereği düşünüldü:

A. Başvurucunun İddiaları

13. Başvurucu, alacağını tahsil amacıyla avukatı aracılığıyla icra takibi başlattığı Ankara 30. İcra Müdürlüğünün 2012/12547 esas sayılı dosyasında, borçlunun MERNİS ve SGK kaydının UYAP üzerinden çıkarılması yönündeki talebinin, takibin avukat vasıtasıyla yapıldığı gerekçesiyle reddedildiğini, alacaklı kişilerce doğrudan yapılan icra takiplerinde bu yöndeki taleplerin icra müdürlüklerince kabul edilmesine rağmen avukatla takiplerde farklı uygulama yapılmasının Anayasa'nın 10. ve 36. maddelerinde tanımlanan eşitlik ilkesi ile adil yargılanma hakkı ve hak arama hürriyetinin ihlal edildiğini ileri sürmüş, anılan Mahkeme kararının hüküm ve sonuçlarının ortadan kaldırılmasını talep etmiştir.


B. Değerlendirme

14. 30/3/2011 tarih ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun'un "Bireysel başvuruların kabul edilebilirlik incelemesi ve şartları" kenar başlıklı 48. maddesinin (5) numaralı fıkrası şöyledir:
"(5) Kabul edilebilirlik şartları ve incelemesinin usul ve esasları ile ilgili diğer hususlar İçtüzükle düzenlenir."

15. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü'nün "Düşme kararı" başlıklı 80. maddesinin (1) numaralı fıkrası şöyledir:
"(1) Bölümler ya da komisyonlarca yargılamanın her aşamasında aşağıdaki hallerde düşme kararı verilebilir:
(a)Başvurucunun davadan açıkça feragat etmesi.
(b) Başvurucunun davasını takipsiz bıraktığının anlaşılması.
(c) İhlalin ve sonuçlarının ortadan kalkmış olması.
(ç) Bölümler ya da Komisyonlarca saptanan herhangi bir başka gerekçeden ötürü, başvurunun incelenmesinin sürdürülmesini haklı kılan bir neden görülmemesi."

16. Anılan düzenlemeler uyarınca Anayasa Mahkemesi, başvurucunun davadan açıkça feragat etmesi, davasını takipsiz bıraktığının anlaşılması, ihlalin ve sonuçlarının ortadan kalkmış olması ya da Anayasa Mahkemesince saptanan benzer nitelikteki başka bir gerekçeden dolayı başvurunun incelenmesinin sürdürülmesini haklı kılan bir sebebin olmadığı kanaatine varması hâlinde başvuru hakkında düşme kararı verebilmektedir.

17. Başvuru konusu olayda başvurucunun ihlal iddiasının, Ankara 30. İcra Müdürlüğünce borçlunun MERNİS ve SGK kaydının UYAP üzerinden çıkarılması yönündeki talebinin, takibin avukat vasıtasıyla yapılması nedeniyle reddedilerek başvurucunun bu adreslere erişim hakkının kısıtlandığı gerekçesine dayandırıldığı görülmektedir. Oysaki Adalet Bakanlığı ile Türkiye Barolar Birliği arasında imzalanan protokol gereğince avukatın bu bilgilere UYAP üzerinden kolayca ulaşabildiği, buna imkanı yoksa icra müdürlüğü kanalıyla ve zabıta marifetiyle masrafını vermek suretiyle adres tespiti yaptırabilmesinin her zaman mümkün olduğu görülmektedir.

18. Ayrıca, 30. İcra Müdürlüğünün 16/5/2013 tarihli yazısından, başvurucunun ulaşmak istediği adreslere kendiliğinden ulaşarak 8/11/2012 tarihinde borçlunun vekili tarafından bildirilen adresine tebligatın yapılması yönünde talepte bulunduğu, bu talebinin İcra Müdürlüğünce kabul edilmesi üzerine bildirilen adrese tebligatın yapıldığı, 6/12/2012 tarihinde de borçluya ait araç kaydına haciz konulduğu, maaş haczi müzekkeresi yazıldığı anlaşılmaktadır. Dosya kapsamından başvurucu vekilinin talep ettiği borçlu adres ve haczi kabil mal bilgilerine kolayca erişebildiği anlaşıldığından, başvurunun incelenmesinin sürdürülmesini haklı kılan bir neden kalmamış, İçtüzük'ün 80. maddesinin (1) numaralı fıkrasının (ç) bendi uyarınca da başvuru hakkında düşme karar verilmesi gerekmiştir.

19. Açıklanan nedenlerle, başvurunun incelenmesinin sürdürülmesini haklı kılan bir neden kalmadığı anlaşıldığından başvurunun, diğer kabul edilebilirlik koşulları yönünden incelenmeksizin "düşmesine" karar verilmesi gerekir.

V. HÜKÜM
Başvurunun, "incelenmesinin sürdürülmesini haklı kılan bir neden kalmadığından" DÜŞMESİNE, yargılama giderlerinin başvurucu üzerinde bırakılmasına, 16/5/2013 tarihinde OY BİRLİĞİYLE karar verildi.

[WatchAndLearn]

       T.C.                                           TÜRK MİLLETİ ADINA
                     BURSA                                         Karar Vermeye Yetkili
   8. İCRA HUKUK MAHKEMESİ                                                                                                                          GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO   : 2013/289
KARAR NO   : 2013/268

HAKİM   : BEVRAN BAHADIR AKYÜREK  37014
KATİP   : ERSİN CANLAR  104360

DAVACI    : SELAHATTİN DUMAN - Ortabağlar Mh. Bereket Sk. No:28 Yıldırım/BURSA
VEKİLİ   : Av.AYKUT ÇELİK - Yeni Adliye Yanı Hacıilyas Mh. Aral Sk. Gül İşmrk. No:35 K:3 D:10 Osmangazi/BURSA
DAVALI/LAR   : 1-DENİZ TUTAR - Kurtuluş Mh. Şehit Rüstem Dedeoğlu Cad. No:9/A Gönen/BURSA
      2-MEVLÜT TUTAR - Kurtuluş Mh. Şehit Rüstem Dedeoğlu Cad. No:9/A Gönen/BURSA
DAVA   : Şikayet (İcra Memur Muamelesi)
DAVA TARİHİ   : 20/05/2013
KARAR TARİHİ   : 24/05/2013
KARAR YAZMA T.   : 14/06/2013
Mahkememizce iş bu davanın 6100 sayılı HMK.nun 320/1 md.si ve İİK'nun 18.maddesi  gereğince "dosya üzerinden karar verilebilmesi mümkün haller"den olduğu anlaşıldığından, taraflar duruşmaya davet edilmeden, dosya üzerinden inceleme yapılmış olmakla,
GEREĞİ  DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili 20/05/2013 tarihinde mahkememize müracaat ederek dava dilekçesinde özetle, müvekkili lehine Bursa 16.İcra Dairesi'nin 2012/9948 sayılı takip dosyası ile icra takibi başlattıklarını, ödeme emrinin borçlulara  tebliğ edildiğini ve takibin kesinleştiğini, borçluların Bandırma ve Gönen İcra Müdürlüklerinde alacaklı bulundukları takip dosyalarının bulunduğunu, icra müdürlüğünde bu müdürlüklerin tespiti için müzekkere yazılması talebinde bulunduklarını, icra müdürlüğünce 04.04.2013 tarihinde bu taleplerinin reddedildiğini, borçlular üzerine kayıtlı araç ve gayrimenkulün bulunmadığının uyap sorgusu ile tespit edildiğini, borç miktarını karşılar nitelikte haciz işlemi yapılamadığını, dosya borcunun 815.720,44 TL olduğunu ve borçluların, Türkiye'nin  sair yerlerindeki  alacaklı bulundukları icra dosyalarının tespit edilmesinde hukuki yararlarının bulunduğunu ve alacaklı bulundukları icra dosyalarının borçluların mal varlığı kapsamında kabul edilmesi gerektiğini, icra müdürlüğünden sadece dosyaların tespitinin talep edildiğini,  anlatılan nedenlerle 04.04.2013 tarihli talebin reddine dair icra müdürlüğü kararının kaldırılmasına, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı yana yükletilmesine karar verilmesini mahkememizden talep ve dava etmiştir.
Bursa 16.İcra Dairesi'nin 2012/9948 sayılı takip dosyası incelendiğinde, alacaklı Selahattin Duman vekili tarafından borçlular Deniz Tutar ve Mevlüt Tutar aleyhine kambiyo senetlerine özgü örnek no:10 icra takibine başlandığı, borçlulara ödeme emrinin tebliğ edildiği, alacaklı vekilince 03.04.2013 tarihinde borçluların alacaklı bulundukları tüm icra dosyalarının tespitinin talep edildiği, icra müdürlüğünce 04.04.2013 tarihinde talebin reddine karar verildiği görülmüştür.
Dava, Bursa 16.İcra Dairesi'nin 2012/9948 sayılı takip dosyası ile borçlular hakkında başlatılan takipte, borçluların alacaklı bulundukları icra dosyalarının tespitine yönelik taleplerinin reddine ilişkin 04.04.2013 tarihli icra müdürlüğü kararının reddine özgü Şikayet (İcra Memur Muamelesi) davasıdır.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, Anayasa'nın 141/son maddesi gereğince davaların en az giderle ve mümkün olan süratle sonuçlandırılması yargının görevidir. İcra müdürlüklerinin takip hukuku işlemleri de yargısal faaliyettir. Bilindiği gibi Ulusal Yargı Ağı Projesi'nin ( UYAP ) amaçlarından birisi de verilerin elektronik ortamda saklanması, bilgileri elektronik ortamda saklayan diğer kamu kurumlarından aracısız hızlı bilgi alışında bulunması, bu şekilde kağıt ve posta masrafı ile posta hizmeti ( kurye ) ve muhatap kurum çalışmalarından tasarruf edilerek, yargılamada ucuzluk ve sürat sağlanmasıdır. Başka bir anlatımla amaç günler alacak bir işlemin anında yerine getirilmesidir. Her ne kadar 6100 sayılı Yasanın 445. maddesi dışında UYAP'ın kullanımını zorunlu kılan açık yasal bir düzenleme bulunmasa da, Adalet Bakanlığı tarafından bilgi güvenliği sağlanan bir ortamda faaliyete sokulan UYAP işletim sisteminin kullanılması ve sistemden faydalanılması Anayasa'nın 141/son maddesi gereğince yasal bir zorunluluktur. Bugün itibarı ile UYAP işletim sisteminden Adalet Bakanlığı dışı kurumlardan kişilerin nüfus kayıtlarına ulaşılabilmekte, yine kişilerin sahibi bulunduğu araç ve taşınmaz sorgusu ile sosyal güvenlik durum sorgusu yapılabilmektedir. UYAP işletim sisteminden avukatların da faydalanabilmesi, bu sistem üzerinden dava açılabilmesi ve işlerin takibi için Adalet Bakanlığı ile Türkiye Barolar Birliği arasında 02.05.2011 tarihli Veri Erişim, Paylaşım ve Kullanım Esaslarına Dair Protokol'ü imzalanmıştır. Protokolün amacı 3. maddede açıklanmıştır. Amaçlardan bir tanesi de avukatların UYAP bilişim sistemi kullanılarak diğer bilişim sistemlerindeki bilgi ve belgelere erişiminin sağlanmasıdır. Protokolün 5. maddesinin 6. ve 7. bentlerinde avukatların MERNİS, AKS ( adres kayıt sistemi ) öncelikli olmak üzere, araç kayıtları, tapu kayıtları ve Sosyal Güvenlik Kurumu'nun elektronik ortamda sağladığı verilere ulaşabileceği ve bu hizmet karşılığı ilgili kurumun ve Adalet Bakanlığının ücret talebinde bulunacağı öngörülmüştür.
Bu izah kapsamında bir kısım veri sorgulamaları kanuni zorunluluktan kaynaklanıyor ise de, takip borçlusunun Türkiye genelindeki alacaklı olduğu tüm dosyaların sorgulanmasını talebinin   bu kapsamda kalmadığı, ayrıca bu tür istemlerin Ulusal Yargı Ağı Projesi'nin,  "verilerin elektronik ortamda saklanması, bilgileri elektronik ortamda saklayan diğer kamu kurumlarından aracısız hızlı bilgi alışında bulunması, bu şekilde kağıt ve posta masrafı ile posta hizmeti ( kurye ) ve muhatap kurum çalışmalarından tasarruf edilerek, yargılamada ucuzluk ve sürat sağlanması " amacına  da aykırı olduğu ve icra müdürlüklerinin  zorunlu görevlerine ekstra ve keyfi büyük bir iş yükü getireceği anlaşıldığından, bu nedenle memur işleminde bir isabetsizlik bulunmadığından şikayetin reddi ile birlikte aşağıdaki hükmün tesisi söz konusu olmuştur.
KARAR   :   Yukarıda açıklanan nedenlerle,
1-Davacının davasının REDDİNE,
2-Yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
3-Peşin alınan 170,00 TL yargılama avansından kalan miktarın 6100 SY nın 333 md göre karar kesinleşince  davacıya iadesine,
4-Yeterince harç alındığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına,
5- Gerekçeli kararın taraflara tebliğine,
İlişkin karar, dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, tarafların yokluğunda, kararın taraflara tebliğinden itibaren 10 gün içerisinde Yargıtay temyiz yasa yolu açık olmak üzere verildi. 14/06/2013

Katip 104360


Hakim 37014



T.C.
   YARGITAY                                 
12. Hukuk Dairesi                                              
                                                                       T Ü R K  M İ L L E T İ  A D I N A
                                                                                Y A R G I T A Y   İ L A M I
ESAS NO   : 2013/25545
KARAR NO   : 2013/34556

İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ   : Bursa 8. İcra Hukuk Mahkemesi
TARİHİ   : 24/05/2013
NUMARASI   : 2013/289-2013/268
DAVACI   : Selahattin Duman
DAVALI   : Deniz Tutar,Mevlüt Tutar

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki davacı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için  Tetkik Hakimi Erdal Güney tarafından  düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :
Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, temyiz olunan kararda yazılı gerekçelere göre yerinde bulunmayan temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun mahkeme kararının İİK. 366. ve HUMK. 438. maddeleri uyarınca (ONANMASINA), 24,30 TL onama harcı temyiz edenden alındığından başkaca harç alınmasına mahal olmadığına, ilamın tebliğinden itibaren 10 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 04.11.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.


Başkan
E. UZUNER
Üye
M. USLU
Üye
A. DOĞAN
Üye
Z. TURANLI
Üye
A. TUNCAL




ZA

[sahillaleli]

oldukça yerinde bir karar olmuş yoksa her şey için dava açmak zorunda kalacak avukatlar, umarım yargı süreci daha da hızlanır