[Arb. Özgür Koca]

7343 sayılı Yasa ile yapılan değişiklikten önce 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 106'ncı maddesinde "Alacaklı, haczolunan mal taşınır ise hacizden itibaren altı ay, taşınmaz ise hacizden itibaren bir yıl içinde satılmasını isteyebilir. Borçlunun üçüncü şahıslardaki alacağı taşınır hükmündedir." hükmü sonradan 24.11.2021 tarih 7343 sayılı Kanun ile "Alacaklı veya borçlu, hacizden itibaren bir yıl içinde haczolunan malın satışını isteyebilir. Borçlunun üçüncü şahıslardaki alacağı da bu hükme tabidir. Bir yıllık süre içinde satışı istenip de artırma sonucu satışı gerçekleştirilemeyen mahcuz hakkındaki satış isteme süresi, satış isteyen alacaklı bakımından birinci fıkrada belirtilen sürenin sona ermesinden itibaren bir yıl daha uzar. Satış talebiyle birlikte kıymet takdiri ve satış giderlerinin tamamının peşin olarak yatırılması zorunludur. Sicile kayıtlı motorlu kara araçları bakımından muhafaza, kıymet takdiri ve satış talebinin birlikte yapılması ve bunlara ilişkin giderlerin tamamının birlikte ve peşin olarak yatırılması zorunludur. Kıymet takdiri ve satış giderlerinin, sicile kayıtlı motorlu kara araçları bakımından ilaveten muhafaza giderinin tamamı, satış talebiyle birlikte peşin olarak yatırılmazsa satış talebi vaki olmamış sayılır. Yukarıdaki fıkralar uyarınca satış talebiyle birlikte peşin olarak yatırılan miktarın satış işlemleri sırasında yetersiz kaldığı anlaşılırsa icra müdürü tarafından satış isteyene on beş günlük süre verilir ve bu sürede eksik miktar tamamlanmazsa satış talebi vaki olmamış sayılır. Bu maddede belirtilen giderler Adalet Bakanlığınca her yıl yürürlüğe konulan tarifede belirlenir." şeklinde değiştirilmiştir. Yine aynı kanun ile İİK'nın 110. maddesinde "Bir malın satılması kanuni müddet içinde istenmez veya talep geri alınıp da kanuni müddet içinde yenilenmezse o mal üzerindeki haciz kalkar. Hacizli malın satılması yönündeki talep bir defa geri alınabilir. Haczedilen resmi sicile kayıtlı malların, icra dairesiyle yapılacak yazışmalar sonucunda haczinin kalktığının tespit edilmesi hâlinde, sicili tutan idare tarafından haciz şerhi terkin edilir ve işlem ilgili icra dairesine bildirilir. Birinci fıkra gereğince haczin kalkmasına sebebiyet veren alacaklı o mala yönelik olarak, haczin konulması ve muhafazası gibi tüm giderlerden sorumlu olur" düzenlemesi mevcuttur.

30.11.2021 tarihinde yayımlanan 7343 sayılı Kanun ile İİK'nın madde 106. ve 110'da değişikliklerin yapıldığı, buna göre değişiklik sonrası madde 106/3. maddesinde "Satış talebiyle birlikte kıymet takdiri ve satış giderlerinin tamamının peşin olarak yatırılması zorunludur." hükmünün yer aldığı, 7343 sayılı Kanunun 33. maddesiyle İcra İflas Kanunu'na geçici madde 18'in eklendiği, geçici madde 18/2. gereğince 106. ve 110. maddelerde yapılacak değişikliklerin 111/b maddesinin uygulanmasına ilişkin yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren başlanacağı, bu yönetmeliğin de 08.03.2022 tarihinde yürürlüğe girdiği, geçici madde 18/2'nin 4. bendinin 2. paragrafında "106 ncı madde uyarınca çıkarılacak tarifenin yürürlüğe girdiği tarihten önce satış talep edilmiş olmasına rağmen kıymet takdiri ile muhafaza ve satış giderlerinin tamamının yatırılmadığı hâllerde bu tarifenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren bir yıl içinde tarifede belirlenen giderlerin yatırılması zorunludur. Bu süre içinde giderler peşin olarak yatırılmazsa satış talebi vaki olmamış sayılır." hükmünün yer aldığı, tarifenin de 08.03.2022 tarihinde yürürlüğe girdiği, buna göre tarifenin yürürlüğe girmesinden önce satış talep edilmiş ve tamamı yatırılmamışsa tarifede yer alan ücretin 08.03.2023 tarihine kadar yatırılması gerektiği, 120 sayılı "Olağanüstü Hal Kapsamında Yargı Alanında Alınan Tedbirlere İlişkin Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi" gereğince icra takiplerinde sürelerin 06.02.2023 (bu tarih dâhil) tarihinden itibaren 06/04/2023 (bu tarih dâhil) tarihine kadar durdurulmuştur.

Somut olayda, icra takip dosya suretinin incelenmesinde taşınmazlara 05.07.2023 tarihinde ihtîyati haciz konulduğu, takibin kesinleşmesi üzerine ihtîyati hacizlerin 21.07.2023 tarihinde kesin hacze dönüştüğü, yukarıda açıkça belirtilen 7343 sayılı yasada satış talebiyle birlikte satış avansının belirlenen miktarlar dikkate alınarak peşin yatırılması gerektiğinin belirtildiği, davacı alacaklı vekilince icra müdürlüğünden haciz konulan taşınmazların ilk olarak 06.09.2023 tarihinde satışının talep edildiği ve talep tarihinde satış giderleri tarifesine göre belirlenen 11.600,00 TL'nin yatırılmaması nedeniyle müdürlükçe talebin reddine karar verildiği, yine davacı alacaklı tarafından 2. kez 03.07.2024 tarihinde 50.000,00 TL satış avansı yatırıldığı ancak herhangi bir satış talebinde bulunulmaması nedeniyle icra müdürlüğünce haczin İİK'nın 106. ve 110. maddeleri gereğince düşürülmesine karar verildiği, daha sonra davacının taşınmazlar için satış talebinde bulunması üzerine müdürlükçe geçerli bir haciz işlemi bulunmadığı gerekçesiyle 26.09.2024 tarihli kararı ile talebin reddine karar verildiği, yatırılması gereken satış avansı tutarının 50.000,00 TL olup 11 adet taşınmaza ilişkin satış talep edildiği nazara alındığında yatırılan avansın 11 adet taşınmazı kapsamadığı gibi alacaklı vekili tarafından bir kısım taşınmaz olarak ayrım yapılmadığı nedenle icra müdürlüğünün re'sen yatırılan avansların yeteceği taşınmazları kendi seçmesinin de mümkün olmadığı anlaşıldığından icra müdürlüğü işlemine yönelik İlk Derece Mahkemesince istemin reddine karar verilmesine herhangi bir aykırılık bulunmamaktadır. (Gaziantep BAM 12. HD. T:09/01/2025, E:2024/1689, K:2025/13)